Tin tức thế giới 30-6: Đại diện Iran và Mỹ đến Qatar; Ông Zelensky mỉa mai quân đội Nga

Tòa án tối cao Mỹ vừa đấm vừa xoa ông Trump

Theo Hãng tin Reuters, ngày 29-6 (giờ địa phương), Tòa án tối cao Mỹ đã ra phán quyết tạm thời ngăn Tổng thống nước này Donald Trump cách chức Thống đốc Cục Dự trữ liên bang (Fed) Lisa Cook.

Tuy nhiên cùng ngày, Tòa án tối cao Mỹ cũng ra phán quyết ủng hộ việc ông Trump sa thải thành viên Ủy ban Thương mại liên bang (FTC) Rebecca Slaughter, đảo ngược một tiền lệ tồn tại từ năm 1935.

Điều này được đánh giá đã củng cố đáng kể quyền lực của tổng thống Mỹ.

Trong phán quyết với tỉ lệ 5:4, Chánh án Tối cao Mỹ John Roberts khẳng định quyết định không cho ông Trump sa thải bà Cook đã củng cố hàng rào pháp lý bảo vệ cho tính độc lập của ngân hàng trung ương Mỹ.

Ông Roberts cho rằng ông Trump đã "không dành cho bà Cook những bảo đảm về thủ tục mà bà được luật pháp trao quyền". 

Hồi tháng 8-2025, ông Trump đã viện dẫn các cáo buộc gian lận thế chấp để cố cách chức bà Cook, dù các cáo buộc này chưa được chứng minh. Bà Cook bác bỏ, gọi đó là cái cớ nhằm loại bỏ bà vì bất đồng chính sách tiền tệ.

Về phía mình, ông Trump viết trên mạng xã hội rằng vụ kiện chỉ bị trả lại "trên cơ sở thuần túy thủ tục" và ông sẽ "hành động thích hợp ngay lập tức". 

Trong khi đó, với phán quyết 6-3 trong vụ FTC, ông Trump gọi đây là một trong những phán quyết "quan trọng nhất từ trước đến nay" về quyền lực tổng thống.

Mỹ và Iran cùng đến Doha nhưng chưa chắc sẽ gặp nhau

Ngày 29-6, Reuters cho biết phái đoàn đàm phán của Mỹ và Iran dự kiến sẽ có mặt tại Doha (Qatar) trong tuần này. Tuy nhiên, Iran đã khẳng định hai bên chưa chốt bất kỳ kế hoạch gặp nhau nào, khiến triển vọng đàm phán một thỏa thuận lâu dài ngày một mù mờ.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei khẳng định việc đoàn kỹ thuật Iran tới Qatar "không liên quan" đến chuyến công tác của phía Mỹ. 

Ông cho biết: "Chúng tôi sẽ không có bất kỳ cuộc đàm phán nào ở bất kỳ cấp độ nào với phía Mỹ trong những ngày tới".

Tuy nhiên, Reuters dẫn lời một quan chức cấp cao Iran vẫn khẳng định hai bên có thể gặp nhau tại Doha ngày 30-6. Tuy nhiên cuộc gặp sẽ chỉ tập trung vào vấn đề quản lý eo biển Hormuz và hạ nhiệt căng thẳng, thay vì các nội dung đàm phán trước đây. 

Các đồn đoán này được đưa ra trong bối cảnh Mỹ và Iran vừa bước ra khỏi một vòng tập kích ăn miếng trả miếng hồi cuối tuần, sau khi Iran bắn một tàu chở dầu đang đi qua eo biển Hormuz nhưng không tuân theo hướng dẫn của nước này.

Khi được hỏi về triển vọng gặp mặt, ông Trump đã đáp: "Cuộc gặp có thể quan trọng, có thể không. Chúng ta sẽ biết thôi". 

Ông Zelensky mỉa mai quân đội Nga

Ngày 29-6, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky lên tiếng mỉa mai về chiến dịch quân sự của Nga. Trong bài phát biểu hằng đêm, ông khẳng định trong hơn 4 năm qua, Điện Kremlin đã đặt ra rồi lùi thời hạn để chiếm vùng Donbass đến 15 lần.

Phát biểu này được đưa ra một ngày sau khi Tổng thống Nga Vladimir Putin bác bỏ đề xuất của Ukraine rằng hai bên ngừng các cuộc tấn công tầm xa và khoanh vùng quy mô giao tranh chỉ trong 4 vùng từng được Nga tuyên bố sáp nhập năm 2022.

Nói về sự bác bỏ này, ông Zelensky cho rằng ông Putin đã không còn nắm bắt được tâm tư người dân, những người đang phải xếp hàng tại các trạm xăng do chiến dịch tập kích của Ukraine nhằm vào ngành dầu mỏ Nga. 

"Ngay cả một quốc gia sản xuất dầu, một 'cây xăng' như cách Nga thường được gọi, giờ cũng đối mặt với tình trạng thiếu nhiên liệu", tổng thống Ukraine nói.

Ông cũng cho rằng quân đội của mình đáp trả "bằng sự chính xác, chứ không phải bằng khủng bố".

Trong nhiều tuần qua, Ukraine chọn việc tập trung tiến hành tấn công tầm xa, nhắm vào các hạ tầng năng lượng của Nga và đã nhiều lần dẫn đây như một thất bại lớn của Matxcơva.

Dù giới chức Ukraine nói đà tiến quân của Nga đang chậm lại đáng kể, Matxcơva vẫn tiếp tục tuyên bố giành được một số chiến thắng hạn chế ở Donetsk.

Trong buổi phỏng vấn được phát sóng truyền hình hôm 28-6, ông Putin đã tuyên bố sẽ tiếp tục mục tiêu kiểm soát hoàn toàn bốn vùng của Ukraine. Ông thừa nhận tình trạng thiếu nhiên liệu nhưng coi đề xuất mới của Kiev chỉ là chiêu nhằm giảm sức ép cho quân đội nước này.

Bà Machado đang vận động Mỹ cho về nước

Ngày 29-6, lãnh đạo phe đối lập Venezuela Maria Corina Machado tuyên bố bà "sẵn sàng làm mọi điều cần thiết" để trở về nước và tham gia khắc phục hậu quả sau thảm họa động đất kép tuần trước.

Bà Machado đã sống ẩn dật ở Venezuela kể từ khi tuyên bố giành chiến thắng trong cuộc bầu cử gây tranh cãi năm 2024. Hồi tháng 12-2025, bà bí mật rời nước bằng thuyền để tới Oslo nhận giải Nobel Hòa bình, với sự hỗ trợ của tình báo Mỹ.

Sau đó, bà ở Panama đến nay. Bà Machado đã cáo buộc chính quyền Venezuela ngăn cản nỗ lực hồi hương của mình.

Mong muốn trở về của bà đang gây căng thẳng tại Washington, khi giới chức Mỹ mong muốn bà khoan trở về. Theo một quan chức Nhà Trắng, bà Machado đã liên hệ nhiều quan chức trong chính quyền Mỹ, gồm Nhà Trắng, Bộ Ngoại giao và một số nghị sĩ, để tìm kiếm sự ủng hộ.

Ngày 29-6, nghị sĩ cấp cao Venezuela Jorge Rodriguez cho biết số người chết do thảm họa động đất đã tăng lên hơn 1.700 người, trong khi hơn 5.000 người bị thương và hơn 15.000 người mất nhà cửa.

Nổ giàn khoan dầu ở Venezuela

Ngày 28-6, một vụ nổ tại giàn khoan do Tập đoàn dầu khí nhà nước Venezuela (PDVSA) vận hành ở vùng trung tâm Los Llanos đã khiến ít nhất 17 công nhân bị thương, trong đó hai người bỏng nặng. 

Tai nạn xảy ra tại giàn khoan Colven 02 ở bang Apure. Một số người bị thương được đưa sang Colombia, số khác tới thị trấn Guasdualito gần đó để điều trị. Hình ảnh trên mạng xã hội cho thấy ngọn lửa vàng bốc cao kèm cột khói đen.

Các sự cố thường xuyên xảy ra tại hệ thống hạ tầng già cỗi của PDVSA. Hồi tháng 5, một vụ nổ tương tự tại nhà máy xử lý khí ở hồ Maracaibo đã khiến một công nhân thiệt mạng.