Ngoài metro Bến Thành - Suối Tiên dài gần 20 km, gần 5 năm tới TP HCM đặt mục tiêu hoàn thành thêm 8 tuyến, nâng tổng chiều dài đường sắt đô thị lên 255 km.
Thông tin được nêu trong báo cáo của Sở Xây dựng - cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo phát triển mạng lưới đường sắt đô thị TP HCM - về định hướng ưu tiên đầu tư các tuyến metro đến năm 2030. Mục tiêu mới tăng thêm 55 km so với kế hoạch khoảng 200 km được xây dựng theo Nghị quyết 09 của Bộ Chính trị.
Theo Sở Xây dựng, sau quá trình rà soát mạng lưới và đánh giá điều kiện triển khai, thành phố đề xuất bổ sung hai tuyến vào danh mục ưu tiên đến năm 2030, gồm Thủ Dầu Một - Tao Đàn và Metro số 2, đoạn Tham Lương - An Hạ - Khu đô thị Tây Bắc.
Khách đi metro Bến Thành - Suối Tiên, tuyến đầu tiên đưa vào khai thác ở TP HCM. Ảnh: Quỳnh Trần
Khi hoàn thành, hai tuyến này sẽ nâng tổng chiều dài đường sắt đô thị của TP HCM lên khoảng 255 km vào năm 2030. Hệ thống metro sẽ kết nối khu trung tâm với các đô thị vệ tinh, khu vực mở rộng sau sáp nhập địa giới hành chính, đồng thời liên thông các đầu mối giao thông quan trọng như sân bay Tân Sơn Nhất và Long Thành.
Trước đó, thành phố dự kiến đến năm 2030 hoàn thành thêm 6 tuyến metro, nâng tổng chiều dài mạng lưới lên 187 km, gồm Bến Thành - Tham Lương, Bến Thành - Thủ Thiêm, Thủ Thiêm - Long Thành, Bến Thành - Cần Giờ, Thành phố mới Bình Dương - Suối Tiên và giai đoạn một tuyến số 6 (Tân Sơn Nhất - Phú Hữu). Sau khi Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết 09 với mục tiêu khoảng 200 km đường sắt đô thị vào năm 2030, TP HCM tiếp tục rà soát để bổ sung các đoạn tuyến có thể triển khai sớm.
Hiện thành phố đã khởi công hoặc động thổ ba tuyến gồm Bến Thành - Tham Lương, Bến Thành - Thủ Thiêm và Bến Thành - Cần Giờ. Các dự án còn lại đang đẩy nhanh công tác chuẩn bị đầu tư, hướng tới khởi công vào cuối năm nay.
Theo Sở Xây dựng, sau khi mở rộng địa giới hành chính, thành phố phối hợp các đơn vị tư vấn và cơ quan liên quan rà soát toàn bộ quy hoạch đường sắt nhằm điều chỉnh mạng lưới phù hợp với không gian phát triển mới.
Theo định hướng đến năm 2050, TP HCM sẽ có khoảng 1.540 km đường sắt đô thị, gồm khoảng 1.100 km metro và 440 km đường sắt nhẹ (LRT), với tầm nhìn phát triển 100 năm. Mạng lưới này sẽ tăng cường kết nối khu trung tâm với các cực tăng trưởng mới.
Để đạt mục tiêu trên, thành phố sẽ tận dụng các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm rút ngắn thủ tục, đẩy nhanh tiến độ dự án; đồng thời rà soát, cập nhật quy hoạch mạng lưới đường sắt đô thị và mô hình phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD).
Về nguồn vốn, TP HCM định hướng huy động đa dạng các nguồn lực, trong đó đầu tư công giữ vai trò dẫn dắt, tạo động lực thu hút khu vực tư nhân. Thành phố cũng sẽ đổi mới mô hình đầu tư, quản lý, vận hành, đồng thời phát triển nguồn nhân lực, khoa học - công nghệ và công nghiệp đường sắt đô thị.
Giang Anh
