Trực thăng Mi-8 Ukraine rơi tại tỉnh Poltava khiến toàn bộ tổ lái 4 người thiệt mạng, không loại trừ khả năng trúng tên lửa từ UAV tự sát Nga.
"4 thành viên tổ lái trực thăng Mi-8, gồm phi công chỉ huy, hoa tiêu, cơ giới trên không và xạ thủ, đã thiệt mạng trong lúc làm nhiệm vụ đánh chặn máy bay không người lái (UAV) của Nga hồi tuần trước", hội đồng thành phố Brody thuộc tỉnh Poltava của Ukraine cho biết hôm 6/7.
Báo Zmist, có trụ sở tại tỉnh Poltava, thêm rằng trực thăng Mi-8 rơi gần làng Starykovka, phía đông thủ phủ của tỉnh.
Trực thăng Mi-8 Ukraine tại khu vực miền đông tháng 2/2023. Ảnh: AFP
AMK Mapping, tài khoản mạng xã hội X chuyên theo dõi chiến sự Ukraine, cho biết trực thăng thuộc biên chế Lữ đoàn Không quân lục quân Độc lập số 16 và nêu khả năng phi cơ đã trúng tên lửa đối không phóng từ UAV tự sát Geran-2 của Nga.
Kirill Fedorov, blogger có liên hệ với quân đội Nga, có quan điểm tương tự khi nhận định chiếc Mi-8 đã bị bắn rơi trong nỗ lực đánh chặn UAV.
Trong khi đó, trang tin quân sự Nga Voenny Osvedomitel cho rằng còn quá sớm để kết luận nguyên nhân. "Chưa thể xác định được nó trúng tên lửa từ UAV Geran, hay chịu ảnh hưởng từ vụ nổ ở khoảng cách gần khi UAV bị bắn trúng", trang tin này cho hay.
Giới chức Ukraine chưa bình luận về thông tin.
UAV Geran mang giá phóng và tên lửa đối không R-60 trong video công bố tháng 12/2025. Video: Quỹ Cộng đồng Sternenko
Ukraine từng thu được mảnh vỡ UAV Geran-2 lắp tên lửa đối không tầm ngắn R-60M. Mẫu tên lửa này được Liên Xô biên chế từ năm 1970, trang bị đầu dò hồng ngoại và đầu đạn văng mảnh dạng thanh liên tục nặng 3 kg, có tầm bắn khoảng 8 km.
Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW), có trụ sở tại Mỹ, hồi tháng 2 cho biết UAV Geran ban đầu mang tên lửa đối không hướng ra trước, nhưng sau đó lắp tên lửa ngược để có thể bắn về phía sau.
"Phương án đầu tiên dành cho những chiếc Geran-2 chuyên săn lùng máy bay Ukraine làm nhiệm vụ đánh chặn. Phương án lắp đạn quay về phía sau cho phép UAV tấn công phi cơ đang bám theo trong khi vẫn hướng đến mục tiêu ban đầu", ISW giải thích.
Alexander Kots, phóng viên chiến trường thuộc báo Komsomolskaya Pravda của Nga, cho biết UAV Geran từng nhiều lần bắn rơi máy bay có người lái của Ukraine, trong đó có một tiêm kích hạng nặng Su-27 và hai trực thăng vũ trang Mi-24.
Phác thảo UAV Geran-2 mang tên lửa đối không R-60. Đồ họa: SBU
Trực thăng được đánh giá là một trong những phương tiện đánh chặn UAV hiệu quả, song hoạt động này ẩn chứa rủi ro khi phi công phải áp sát mục tiêu, khiến máy bay đối mặt nguy cơ bị hư hại từ vụ nổ hoặc mảnh văng.
Mỹ hồi đầu tháng 6 cáo buộc UAV Iran "bắn rơi trực thăng vũ trang AH-64 Apache" gần eo biển Hormuz. Tehran khi đó không nhận trách nhiệm và cho rằng đây là tai nạn.
Giới chuyên gia phương Tây cũng nhận định sự việc trên eo biển Hormuz có thể là va chạm trên không ngoài ý muốn, khi trực thăng Mỹ đâm vào UAV Iran do tầm nhìn kém, bay vào vùng mảnh văng hoặc gặp sự cố kỹ thuật và rơi trong lúc truy đuổi mục tiêu.
Nguyễn Tiến (Theo AFP, AP, Reuters, Pravda)
