Ông Đỗ Ngọc Hưng - Tham tán Thương mại, Trưởng Cơ quan Thương vụ Việt Nam tại Mỹ - Ảnh trực tuyến
Ngày 7-7, Bộ Công Thương vừa tổ chức hội nghị giao ban xúc tiến thương mại với hệ thống thương vụ Việt Nam ở nước ngoài quý 2-2026.
Mỹ áp dụng đồng thời nhiều chính sách thương mại phức tạp
Ông Đỗ Ngọc Hưng - Tham tán Thương mại, Trưởng Cơ quan Thương vụ Việt Nam tại Mỹ - chỉ ra thách thức lớn là môi trường chính sách thương mại của Mỹ ngày càng phức tạp và có xu hướng sử dụng đồng thời nhiều công cụ.
Trong đó, Mỹ gia tăng các biện pháp điều tra và thực thi thương mại như Mục 301 về lao động cưỡng bức (mức thuế 10% và 12,5%), dư thừa công suất và sở hữu trí tuệ; Mục 232 về an ninh kinh tế; phòng vệ thương mại; điều tra chống lẩn tránh thuế; cũng như Mục 122 với thuế 10% đối với hàng nhập khẩu.
"Các công cụ này cho thấy thương mại ngày càng gắn với an ninh kinh tế, chuỗi cung ứng chiến lược, cạnh tranh công bằng và phát triển bền vững" - ông Hưng nói.
Cùng đó, đàm phán về thuế đối ứng và các nội dung liên quan đến tiếp cận thị trường, xuất xứ, mua sắm hàng hóa Mỹ, nông sản, ô tô, hàng công nghiệp, tiêu chuẩn kỹ thuật và các vấn đề thể chế đang tiếp tục là trọng tâm của quan hệ thương mại song phương.
Dự kiến hai bên sẽ tiếp tục phiên đàm phán trong tháng 7 trên cơ sở bản chào của Việt Nam. Ông Hưng cho biết đây là nội dung có tác động trực tiếp đến sự ổn định của thị trường xuất khẩu, tâm lý của doanh nghiệp, cũng như môi trường hợp tác kinh tế - thương mại giữa hai nước trong thời gian tới.
Ngoài ra, ông Hưng cũng thông tin thêm là Mỹ đang tiếp tục rà soát nhiều lĩnh vực có liên quan đến chuỗi cung ứng chiến lược như thép, nhôm, đồng, chip, dược phẩm, thiết bị công nghiệp, thủy sản và một số mặt hàng công nghiệp khác.
Đặc biệt, riêng đối với ngành thủy sản đã xuất hiện kiến nghị từ một số tổ chức ngành hàng và nghị sĩ Mỹ đề nghị xem xét điều tra các hành vi thương mại không công bằng.
Thương vụ Việt Nam tại Mỹ cho rằng đây là tín hiệu cần được theo dõi sát vì thủy sản là nhóm hàng xuất khẩu quan trọng của Việt Nam, đồng thời cũng là lĩnh vực chịu áp lực lớn về tiêu chuẩn môi trường, lao động, truy xuất nguồn gốc và tuân thủ thị trường.
Nâng cao năng lực tuân thủ, minh bạch hồ sơ trong xuất khẩu
"Yêu cầu đặt ra không chỉ là mở rộng thị phần, mà phát triển thị trường một cách có quản trị rủi ro. Để giữ thị phần doanh nghiệp cần cạnh tranh không chỉ bằng giá cả và chất lượng, mà còn bằng năng lực tuân thủ, minh bạch hồ sơ, khả năng giải trình dữ liệu, truy xuất nguồn gốc và quản trị chuỗi cung ứng" - ông Hưng nhấn mạnh.
Dù vậy, Mỹ vẫn được đánh giá là thị trường có nhiều dư địa cho hàng hóa Việt Nam. Bởi nhu cầu đối với dệt may, da giày, đồ gỗ, điện tử, máy móc thiết bị, thủy sản, nông sản chế biến, thực phẩm giá trị gia tăng, sản phẩm tiêu dùng và công nghiệp hỗ trợ vẫn lớn.
Xu hướng tái cơ cấu chuỗi cung ứng, đa dạng hóa nguồn cung và tìm kiếm đối tác sản xuất tin cậy tiếp tục tạo cơ hội cho Việt Nam trong thu hút đơn hàng, đầu tư và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Do đó ông lưu ý việc tăng trưởng phụ thuộc nhiều hơn vào ba yếu tố: nâng cấp chất lượng sản phẩm; nâng cao năng lực tuân thủ; và xây dựng chuỗi cung ứng minh bạch, có khả năng truy xuất và giải trình.
Đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, cần giải quyết thách thức lớn nhất là tiếp cận sớm thông tin chính sách, hiểu đúng yêu cầu của thị trường, chuẩn bị hồ sơ phòng vệ thương mại, đáp ứng quy định về lao động, môi trường, xuất xứ, chứng nhận và tiêu chuẩn kỹ thuật.
