Vi phạm tố tụng nhưng không làm sai bản chất vụ án
Sau 2 ngày xét xử, ngày 30.6, TAND tỉnh Lâm Đồng xét xử phúc thẩm lần 3, bác kháng cáo kêu oan, tuyên y án sơ thẩm TAND khu vực 6, phạt các bị cáo Ngân Xuân Dũng (65 tuổi), Vũ Tất Đắc (72 tuổi), Hoàng Văn Sằn (68 tuổi), Nguyễn Nam Thái (58 tuổi) và Cao Minh Điến (57 tuổi), Đỗ Mạnh Hùng (63 tuổi) từ 6 - 7 tháng tù về tội hủy hoại rừng.
Hội đồng xét xử phúc thẩm lần 3 của TAND tỉnh Lâm Đồng
ẢNH: NGÂN NGA
Theo tòa, dù các bị cáo không thừa nhận hành vi phạm tội nhưng vì để có tiền gây quỹ cho Chi hội Cựu chiến binh, với mục đích lấy đất để trồng cây keo, các bị cáo đã chặt cây rừng. Hành vi của các bị cáo đủ yếu tố cấu thành tội hủy hoại rừng, tòa cấp sơ thẩm xử các bị cáo là đúng người đúng tội.
Một số hồ sơ trong vụ án không được lập đúng quy định, quá trình thu thập hình ảnh hiện trường, lấy lời khai không xác định tư cách tố tụng… nhưng những thiếu sót này không làm sai bản chất vụ án, không sai tố tụng nghiêm trọng. Tại phiên tòa phúc thẩm, các bị cáo không đưa ra các căn cứ mới.
Trong phần bào chữa cho các bị cáo, luật sư Võ Văn Thêm, nguyên Phó viện trưởng Viện KSND cấp cao tại TP.HCM, cho rằng sau khi vụ án bị cấp giám đốc thẩm hủy án để điều tra lại, Bộ NN - PTNT (cũ) đã ban hành kết luận giám định năm 2022 với nội dung "không thể giám định được ranh giới, diện tích rừng, trạng thái rừng bị thiệt hại".
Luật sư Võ Văn Thêm, nguyên Phó viện trưởng Viện KSND cấp cao tại TP.HCM
ẢNH: NGÂN NGA
Theo luật sư Võ Văn Thêm, tòa cấp sơ thẩm không áp dụng kết luận giám định của Bộ NN-PTNT mà lại tái sử dụng các chứng cứ đã bị cấp giám đốc thẩm là TAND cấp cao tại TP.HCM không thừa nhận vì vi phạm pháp luật.
"Chúng tôi muốn được giải thích vì sao tòa sơ thẩm lại không đánh giá chứng cứ này của Bộ NN-PTNT?", luật sư Võ Văn Thêm nói.
Tuy nhiên, trong phần tuyên án, Hội đồng xét xử phúc thẩm lại không đề cập đến kết luận giám định này.
Các bị cáo kiên trì kêu oan
Theo hồ sơ, đầu năm 2015, Chi hội Cựu chiến binh thôn 6, xã Trường Xuân, huyện Đắk Song, tỉnh Đắk Nông (cũ) họp bàn việc phát dọn khu đất được cho là không còn rừng để trồng cây keo gây quỹ hoạt động. Sau đó, các hội viên tham gia chặt cây bụi, dây leo và một số cây gỗ nhỏ gom thành đống chờ đốt.
Kết luận giám định hồi tháng 4.2015 của giám định viên tư pháp Huỳnh Văn Triệu (Hạt Kiểm lâm thành phố Gia Nghĩa cũ) xác định rừng sản xuất bị hủy hoại là 0,98 ha, thiệt hại hơn 53 triệu đồng.
Từ đó đến nay, vụ án kéo dài đã 11 năm, trải qua 3 lần xét xử sơ thẩm, 3 lần phúc thẩm và 1 lần giám đốc thẩm. Đáng chú ý, sau khi bản án phúc thẩm lần 2 của TAND tỉnh Đắk Nông phạt 6 cựu chiến binh từ 6 - 7 tháng tù về tội hủy hoại rừng, dù đã chấp hành xong hình phạt, ra tù họ vẫn tiếp tục kêu oan.
Các bị cáo tại tòa
ẢNH: NGÂN NGA
Năm 2020, khi xét xử giám đốc thẩm, TAND cấp cao tại TP.HCM chỉ ra 9 vấn đề cho thấy chưa đủ căn cứ buộc tội 6 bị cáo nên đã hủy toàn bộ các bản án sơ thẩm và phúc thẩm ở tỉnh Đắk Nông (nay là tỉnh Lâm Đồng) để điều tra lại.
Tuy nhiên, đầu năm 2026, TAND khu vực 6 - Lâm Đồng xét xử sơ thẩm lần 3 tiếp tục giữ nguyên quan điểm kết tội 6 bị cáo về tội hủy hoại rừng với mức án như cũ từ 6 - 7 tháng tù.
Đại biểu Quốc hội là thượng tướng Bế Xuân Trường, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam, Phó chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam (nguyên Thứ trưởng Bộ Quốc phòng) đã nhiều lần có văn bản gửi Chánh án TAND tối cao và Viện trưởng Viện KSND tối cao đề nghị chỉ đạo giải quyết vụ án khách quan, tránh làm oan người vô tội.
