Nguồn hình ảnh, Getty Images/Reuters/BBC
Được đăng 29 phút trước
Thời gian đọc: 7 phút
Chính quyền đã gửi thông báo thu hồi đất tới các hộ nông dân ở miền Bắc Việt Nam để nhường chỗ cho dự án khu nghỉ dưỡng sân golf hạng sang trị giá 1,5 tỷ USD.
Bloomberg cho biết trong một văn bản của chính quyền tỉnh Hưng Yên mà hãng tin ày tiếp cận được, các hộ dân nếu không chấp hành yêu cầu bàn giao đất thì sẽ phải đối mặt với rủi ro cưỡng chế bắt đầu từ sáng 26/6.
Hãng tin có trụ sở tại Mỹ đã phỏng vấn một người phụ nữ tên Huyền, 46 tuổi, cho biết gia đình bà sẽ mất 540m² đất trồng cây ăn quả, vốn là nguồn thu mang lại hơn 100 triệu đồng mỗi năm và đã nuôi sống cả gia đình trong nhiều thập niên qua.
"Khoản thu nhập đó có thể không giúp chúng tôi giàu lên chỉ sau một đêm, nhưng vẫn đủ để chúng tôi có nhà cửa khang trang, mua xe máy hoặc ô tô và cho con cái được học hành đầy đủ - [dịch từ tiếng Anh]," bà Huyền nói với Bloomberg vào đầu tháng này.
Trump International Hưng Yên là một trong những dự án có quy mô lớn nhất khu vực đồng bằng Bắc Bộ hiện nay, với tổng diện tích quy hoạch 990ha trải dài trên địa bàn các xã Châu Ninh, Khoái Châu và Chí Minh. Khu đất được quy hoạch vốn là nơi trồng chuối, nhãn và nhiều loại cây ăn trái khác.
Việc giải phóng mặt bằng đánh dấu một bước đi quan trọng đối với một trong những dự án phát triển có quy mô lớn và được chú ý nhất tại Việt Nam, vốn bị đình trệ do bất đồng giữa người dân địa phương và chính quyền.
Theo Bloomberg, nhiều hộ dân được đề xuất mức bồi thường khoảng 320.000 đồng/m², với tổng số tiền nhận được tương đương thu nhập từ canh tác trong khoảng một năm của nhiều người dân địa phương.
"Việc phải giao đất đã là một sự hy sinh lớn và mất mát đau đớn đối với chúng tôi", bà Huyền nói. "Nhưng mức bồi thường thấp như vậy không thể giúp chúng tôi có được sinh kế bền vững trong tương lai, nhất là khi chúng tôi vẫn còn con cái và gia đình cần phải chăm lo."
Trong nhiều tháng qua, đã có những hộ phản đối mức bồi thường do chính quyền địa phương đưa ra đối với diện tích đất có mồ mả tổ tiên cũng như các vườn chuối, nhãn và cam đã nuôi sống nhiều thế hệ trong gia đình họ.
Nguồn hình ảnh, VGP
Cuối tháng Năm, tờ Financial Times có trụ sở tại Anh đăng bài viết phản ánh chuyện một số ngôi mộ tại nghĩa trang ở xã Châu Ninh, tỉnh Hưng Yên đã bị phá dỡ để nhường đất cho dự án Trump International Hưng Yên.
"Chính vì dự án này mà người dân buộc phải di dời mộ," một nông dân trồng hoa ly chia sẻ, đồng thời nói rằng người dân không muốn động vào mồ mả vì đó là vấn đề tâm linh.
Một người khác nói rằng người dân ban đầu "rất phấn khởi và ủng hộ vì sự phát triển của đất nước" khi nghe tới dự án sân golf.
Tuy nhiên, người này, cùng nhiều người khác, cho rằng chính quyền địa phương đang thúc ép họ chấp nhận mức bồi thường "thấp hơn giá thị trường", khoảng 80.000 đồng cho mỗi mét đất nông nghiệp.
Các cơ quan chức năng đang chạy đua để hoàn tất việc giải phóng phần diện tích còn lại, trong khi chủ đầu tư muốn khởi công xây dựng nhằm đưa sân golf đầu tiên vào hoạt động kịp thời điểm diễn ra Hội nghị cấp cao APEC vào năm tới.
Vào giữa tháng Ba, Phó chủ tịch UBND Nguyễn Hùng Nam đã yêu cầu các đơn vị liên quan hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng dự án trước ngày 30/4 và chịu trách nhiệm trước UBND tỉnh nếu để xảy ra chậm trễ.
Tuy nhiên, Financial Times khẳng định nhiều người dân sống gần khu vực dự án vẫn tiếp tục chưa chấp nhận bàn giao đất vào thời điểm đầu tháng Năm, đồng thời phàn nàn rằng họ bị gây sức ép và quá trình khảo sát đất cũng như định giá cây trồng của chính quyền thiếu minh bạch.
Nhà nghiên cứu Nguyễn Khắc Giang từ Viện ISEAS-Yusof Ishak, Singapore, nói với Financial Times rằng chính quyền Việt Nam cần nhanh chóng giải quyết các vấn đề liên quan đến đất đai để bảo đảm dự án được triển khai suôn sẻ.
"Tính biểu tượng là điều quan trọng, nhưng nó sẽ không thể giải quyết tất cả những mối quan ngại cũng như những vấn đề mang tính cơ cấu giữa Việt Nam và Mỹ," ông Giang nói.
Một số nhà quan sát từng nói với BBC News Tiếng Việt rằng dự án này là một trong những biện pháp mà chính quyền Việt Nam sử dụng để xoa dịu chính quyền Trump về vấn đề thuế quan, xét tới việc dự án được công bố chỉ vài tuần sau khi Việt Nam bị Mỹ áp mức thuế đối ứng 46%.
Trong khi đó, theo bài viết của nhà nghiên cứu chính trị David Hutt trên trang The Diplomat vào hồi tháng 11/2024, dự án kinh doanh của Trump Organization tại Việt Nam không chỉ mang lại lợi ích kinh tế cho tập đoàn của ông Trump mà còn góp phần thúc đẩy ngành du lịch Việt Nam.
Ông Hutt đánh giá rằng dù dự án có thành công hay không, việc Hà Nội và những bên có ảnh hưởng thuyết phục được Trump Organization đầu tư là một nước đi khôn ngoan.
Dự án 1,5 tỷ USD này được "áp dụng chính sách đặc thù" để đẩy nhanh quá trình phê duyệt được cho là nhằm "tranh thủ sự đồng tình và ủng hộ" của Nhà Trắng và bản thân ông Trump khi Washington chuẩn bị cho cuộc chiến thuế quan toàn cầu.
Trong lễ khởi công dự án diễn ra vào tháng 5/2025, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã khẳng định dự án này có ý nghĩa quan trọng trong việc thúc đẩy quan hệ Việt-Mỹ.
Cũng tại đó, ông Eric Trump, con trai Tổng thống Mỹ Donald Trump và là phó chủ tịch Tập đoàn Trump Organization, mô tả dự án này sẽ khiến cả châu Á và toàn thế giới "ghen tị". Ông cũng đã khẳng định dự án dự kiến hoàn thành trong hơn hai năm.
Liên quan tới dự án này, vào ngày 21/6, tỉnh Hưng Yên đã giao và cho thuê thêm hơn 80ha đất cho Công ty cổ phần Tập đoàn Đầu tư và Phát triển Hưng Yên - công ty con của Tổng công ty Phát triển Đô thị Kinh Bắc (KBC) – để triển khai dự án.
Hiện chưa rõ bên nào sẽ chịu chi phí phát triển dự án.
Tuy nhiên, theo Financial Times, Trump Organization thường không trực tiếp chi trả chi phí phát triển dự án; trách nhiệm này thuộc về các đối tác địa phương như KBC. Thay vào đó, tập đoàn cấp quyền sử dụng thương hiệu Trump và thu phí nhượng quyền từ đối tác.
Báo này cũng cho biết khi tới địa điểm công trường vào đầu tháng Năm, những tấm băng rôn tại công trường cũng nhắc đến Tổng công ty Xây dựng Lũng Lô, doanh nghiệp phát triển hạ tầng thuộc Bộ Quốc phòng Việt Nam.
