Bộ trưởng Lê Hoài Trung: Đối ngoại địa phương phải có sản phẩm cụ thể, kết quả có giá trị thực tiễn

Chiều 2-8 tại Hà Nội, trong khuôn khổ Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33 đã diễn ra Hội nghị Ngoại vụ toàn quốc lần thứ 22 với chủ đề “Nâng tầm công tác đối ngoại địa phương, huy động hiệu quả các nguồn lực quốc tế phục vụ phát triển”.

Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung chủ trì và phát biểu chỉ đạo tại hội nghị.

Đối ngoại địa phương góp phần thực hiện mục tiêu phát triển

Bộ trưởng Lê Hoài Trung nhấn mạnh Hội nghị Ngoại vụ toàn quốc diễn ra trong bối cảnh thế giới, khu vực biến động sâu sắc, đan xen thời cơ và thách thức.

Hòa bình, hợp tác và phát triển vẫn là xu thế chủ đạo, nhưng cạnh tranh chiến lược, cạnh tranh thương mại và tái định hình các liên kết quốc tế diễn ra ngày càng quyết liệt. Khoa học công nghệ phát triển mạnh đang làm thay đổi sâu sắc cục diện cạnh tranh toàn cầu.

Trích dẫn phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại phiên khai mạc Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33, Bộ trưởng lưu ý cạnh tranh hiện nay đã diễn ra “đến từng phòng thí nghiệm, cơ sở đào tạo”, qua đó đặt ra yêu cầu công tác đối ngoại phải tiếp tục đổi mới tư duy, chủ động thích ứng và đồng hành chặt chẽ với quá trình phát triển của đất nước.

Bộ trưởng khẳng định mục tiêu tăng trưởng hai con số mà cả nước đang hướng tới là yêu cầu thực chất, trong đó đối ngoại địa phương giữ vai trò quan trọng.

Ông nhấn mạnh Đại hội XIV lần đầu khẳng định đối ngoại là "nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên".

Đây là bước phát triển quan trọng trong nhận thức về vị trí, vai trò của công tác đối ngoại trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đối ngoại và hội nhập quốc tế là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị, không chỉ của riêng ngành ngoại giao.

Đối ngoại và hội nhập quốc tế địa phương cần được phát huy mạnh mẽ, trở thành nội dung quan trọng trong toàn hệ thống chính trị.

Đặt đối ngoại trong tổng thể chiến lược phát triển của địa phương

Bộ trưởng Lê Hoài Trung nêu 4 tiêu chí đánh giá hiệu quả công tác đối ngoại địa phương, bao gồm: có sản phẩm cụ thể, tạo ra kết quả mang lại giá trị thực tiễn, bảo đảm tiến độ, thời hạn và nhận được sự tín nhiệm của nhân dân.

Trên cơ sở đó, ông đề ra 4 định hướng trọng tâm đối với công tác đối ngoại địa phương trong thời gian tới.

Một là, đổi mới tư duy và nâng cao chất lượng hoạch định chiến lược đối ngoại địa phương. Công tác đối ngoại cần được đặt trong tổng thể chiến lược, quy hoạch và kế hoạch phát triển của địa phương.

Địa phương cần chủ động xây dựng, cập nhật chiến lược đối ngoại, cụ thể hóa bằng chương trình hành động, dự án có tính khả thi và hiệu quả thiết thực.

Hai là, đổi mới mạnh mẽ ngoại giao phục vụ phát triển, lấy khả năng chuyển hóa quan hệ đối ngoại thành nguồn lực và kết quả cụ thể làm thước đo hiệu quả.

Các địa phương cần rà soát toàn diện các cam kết, thỏa thuận để xác định dư địa, vướng mắc cần tháo gỡ và cơ hội có thể cụ thể hóa thành dự án. Ngoại giao kinh tế, khoa học - công nghệ cần hướng vào nguồn lực giúp nâng cao chất lượng tăng trưởng và sức cạnh tranh kinh tế địa phương. Cùng với đó cần phát huy sức mạnh mềm, ngoại giao văn hóa, đối ngoại nhân dân, thông tin đối ngoại và công tác người Việt Nam ở nước ngoài.

Ba là, đổi mới cơ chế lãnh đạo, quản lý và phối hợp, bảo đảm công tác đối ngoại địa phương được triển khai thống nhất, thông suốt và hướng tới kết quả thực chất.

Công tác đối ngoại cần đặt dưới sự lãnh đạo thống nhất của cấp ủy, quản lý tập trung của chính quyền địa phương và điều phối của cơ quan chuyên môn. Phối hợp giữa địa phương với Bộ Ngoại giao, các bộ, ngành, cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài cần dựa trên nhu cầu thực chất và trách nhiệm hai chiều. Đồng thời từng bước xây dựng cơ sở dữ liệu, kênh trao đổi thông tin dùng chung.

Bốn là, kiện toàn tổ chức bộ máy, xây dựng đội ngũ cán bộ ngoại vụ đáp ứng yêu cầu mới, đồng thời đổi mới căn bản phương thức quản lý công tác đối ngoại.

Trong đó cần quan tâm kiện toàn các cơ quan chuyên trách, bảo đảm mỗi địa phương có một đầu mối đủ vị thế, thẩm quyền và năng lực để tham mưu tổng thể, thực hiện chức năng quản lý nhà nước, điều phối hoạt động đối ngoại và theo dõi việc triển khai các cam kết hợp tác.

Bộ trưởng cũng đề nghị các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài tăng cường phối hợp, hỗ trợ hiệu quả hơn đối với các địa phương.

Ông đồng thời mong muốn các địa phương chủ động phản ánh cụ thể những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai công tác đối ngoại để Bộ Ngoại giao kịp thời phối hợp tháo gỡ, tiếp tục hoàn thiện thể chế và cơ chế phối hợp trong thời gian tới.