Phần LanDonut Lab, startup được định giá 1,25 tỷ USD sau khi tuyên bố chế tạo thành công pin thể rắn, bị tố cáo sử dụng chiêu đổi vỏ pin lithium-ion.
Tại CES 2026 tháng 1 ở Las Vegas (Mỹ), Marko Lehtimäki, CEO Donut Lab, thu hút sự chú ý khi khẳng định phát triển thành công pin thể rắn. Theo quảng cáo, pin đạt mật độ năng lượng siêu cao 400 Wh/kg, tuổi thọ 100.000 chu kỳ sạc và cần chưa đầy 10 phút để sạc đầy. Thành tựu này được đánh giá vượt qua các ông lớn ngành pin, giúp định giá của Donut Lab nhanh chóng chạm mốc 1,25 tỷ USD.
Tuy nhiên, ngày 8/6, Ryan Inis Hughes, chủ kênh YouTube Ziroth, công bố kết quả điều tra do ông thực hiện, phối hợp với hơn 20 chuyên gia về pin từ Viện Nghiên cứu Fraunhofer và nhiều trường đại học lớn, trong đó khẳng định pin thể rắn của Donut Lab thực chất có ruột là lithium-ion thông thường.
Pin thể rắn của Donut Lab. Ảnh: Donut Lab
Theo The Verge, Donut Lab từng cung cấp kết quả thử nghiệm từ Trung tâm Nghiên cứu VTT (Phần Lan). Tuy nhiên, các chuyên gia đã phân tích số liệu và nhận thấy hai dấu hiệu đáng ngờ. Đầu tiên, trong quá trình sạc, pin của Donut Lab duy trì mức điện áp ổn định ở 3,7-3,8V - vùng hoạt động đặc trưng của lithium-ion dùng hóa chất NCM hàm lượng nickel cao. Tiếp đó, khi sạc đến 50-70%, pin xuất hiện vết đứt gãy trên đồ thị co giãn do các ion sắp xếp lại ở cực dương - hiện tượng xảy ra trên pin lithium-ion thông thường.
Bên cạnh đó, mật độ năng lượng thực tế mà chuyên gia đo được đạt tối đa 298 Wh/kg, chạm ngưỡng giới hạn trên của công nghệ pin hiện tại và kém xa mức 400 Wh/kg mà công ty tuyên bố.
Donut Lab được cho là mua pin từ công ty Đức CT Coatings. Dù hứa hẹn cung cấp cho Donut Lab pin thể rắn dựa trên natri bằng công nghệ in lụa, CT Coatings chỉ giao một lô pin lithium-ion. Các email rò rỉ cho thấy Donut Lab liên tục yêu cầu đối tác cung cấp bằng chứng công nghệ nhưng không nhận được phản hồi. Tuy nhiên, startup Phần Lan vẫn tiếp tục quảng cáo sai sự thật.
Đại diện Donut Lab chưa lên tiếng, trong khi cơ quan quản lý tài chính và cảnh sát Phần Lan đang vào cuộc điều tra.
Theo CNet, trước Hughes, một số trang chuyên theo dõi lĩnh vực xe điện và pin cũng bày tỏ hoài nghi, như Electrek. Hồi tháng 4, trang này đăng lời tố cáo rằng Donut Lab lừa đảo. Họ cũng từng xuất bản bài viết vào tháng 1 với tiêu đề rằng trong vài tháng nữa, CEO Marko Lehtimäki sẽ được chứng minh là "người thay đổi thế giới hoặc một kẻ ngốc".
Thay vì sử dụng chất điện phân dạng lỏng như pin truyền thống, pin thể rắn (solid-state battery) dùng chất điện phân dạng rắn hoặc gel, giúp mật độ năng lượng cao hơn, tức dung lượng lớn hơn trên cùng một diện tích vật lý, cũng như tuổi thọ vượt trội và an toàn hơn. Trong khi pin lithium-ion xuống cấp sau 300-500 chu kỳ sạc, các mẫu pin thể rắn đang thử nghiệm giữ được 80% dung lượng sau 1.000 lần sạc.
Nhiều công ty lớn đang theo đuổi công nghệ này, như Toyota, Samsung, Honda, Nissan... nhưng hầu hết đưa ra lộ trình triển khai vào năm 2027-2029. Nguyên nhân là pin hoạt động tốt trong phòng thí nghiệm, nhưng sản xuất hàng triệu cell pin giống nhau sẽ cần thêm thời gian thử nghiệm.
Huy Đức tổng hợp







