Nhiều nam giới truyền tai nhau mẹo chườm đá vào tinh hoàn để tăng số lượng và chất lượng tinh trùng, song bác sĩ cho biết cách này chưa có bằng chứng khoa học và có thể gây bỏng lạnh, tổn thương da bìu.
TS.BS.CK2 Trà Anh Duy, Trung tâm Sức khỏe Nam giới Men's Health, cho biết mẹo này xuất phát từ một nhận định đúng nhưng đã bị đơn giản hóa: tinh hoàn cần môi trường mát hơn nhiệt độ cơ thể để quá trình sinh tinh diễn ra thuận lợi. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa càng làm lạnh tinh hoàn thì tinh trùng càng khỏe.
"Hiện nay chườm đá trực tiếp lên bìu không phải phương pháp điều trị chuẩn dành cho nam giới có tinh trùng yếu hoặc hiếm muộn", bác sĩ nói.
Tinh hoàn nằm bên ngoài ổ bụng để duy trì nhiệt độ thấp hơn thân nhiệt. Khi vùng bìu bị nóng kéo dài, quá trình sinh tinh có thể bị ảnh hưởng, làm giảm số lượng, khả năng di động hoặc chất lượng DNA của tinh trùng.
Nghiên cứu công bố trên Andrologia cho thấy tình trạng tăng nhiệt độ vùng sinh dục kéo dài có thể tác động bất lợi đến quá trình sản xuất tinh trùng. Vì vậy, nam giới đang mong con thường được khuyên hạn chế ngâm nước quá nóng, xông hơi kéo dài, ngồi ghế ô tô có sưởi thường xuyên hoặc đặt laptop trực tiếp trên đùi trong nhiều giờ.
Theo bác sĩ Duy, điều cần nhấn mạnh là hạn chế nguồn nhiệt bất lợi, chứ không phải làm lạnh vùng kín đến mức tê buốt. Tránh để tinh hoàn quá nóng có thể có lợi cho sức khỏe sinh sản, nhưng chườm đá trực tiếp lên "vùng kín" chưa được chứng minh là cách làm tinh trùng khỏe hơn.
Một số nghiên cứu nhỏ từng thử nghiệm các thiết bị làm mát vùng bìu vào ban đêm và ghi nhận sự cải thiện nhất định về số lượng hoặc độ di động của tinh trùng. Tuy nhiên, nghiên cứu tổng quan của Nikolopoulos và cộng sự công bố trên Journal of Obstetrics and Gynaecology cho thấy số lượng nghiên cứu còn ít, quy mô nhỏ và phương pháp không đồng nhất.
Bằng chứng hiện có chưa đủ để khẳng định làm mát bìu giúp tăng khả năng có thai tự nhiên hoặc tỷ lệ sinh con sống. Các thiết bị được nghiên cứu cũng kiểm soát nhiệt độ tương đối ổn định, hoàn toàn khác với việc tự áp viên đá hoặc túi đá lạnh lên vùng kín.
"Da bìu rất mỏng, nhạy cảm và có nhiều mạch máu, việc đặt đá trực tiếp lên da hoặc chườm quá lâu có thể gây bỏng lạnh, tê, đau rát, phồng rộp, thậm chí hoại tử da", bác sĩ phân tích.
Trong thực tế y khoa, bác sĩ có thể hướng dẫn chườm mát trong thời gian ngắn sau một số thủ thuật để giảm đau và sưng. Khi đó, túi lạnh phải được bọc qua lớp vải và sử dụng có giới hạn. Đây không phải cách kích thích tinh hoàn sản xuất thêm tinh trùng. Nếu vùng da trở nên trắng bệch, tím tái, mất cảm giác, đau rát hoặc xuất hiện bóng nước, cần ngừng chườm và đi khám.
Đá viên. Ảnh: An Nguyên
Muốn cải thiện chất lượng tinh trùng, nam giới nên bắt đầu từ những việc an toàn và có cơ sở hơn như tránh để vùng bìu bị nóng kéo dài, không đặt laptop trực tiếp trên đùi, giảm ngồi liên tục, kiểm soát cân nặng, bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia và ngủ đủ giấc. Đặc biệt, không nên tự dùng testosterone hoặc các loại thuốc tăng cơ vì testosterone từ bên ngoài có thể làm giảm, thậm chí tạm ngừng quá trình sinh tinh.
Nếu hai vợ chồng quan hệ đều đặn, không tránh thai trong 12 tháng mà chưa có con, người chồng nên khám nam khoa và thực hiện tinh dịch đồ. Khi kết quả bất thường, cần tìm các nguyên nhân như giãn tĩnh mạch thừng tinh, rối loạn nội tiết, viêm nhiễm sinh dục, béo phì hoặc ảnh hưởng của thuốc.
Lê Phương
