Chuyển đổi số mạnh mẽ giúp người dân bớt phiền hà

Dự thảo luật Đất đai sửa đổi đang thu hút sự quan tâm đặc biệt của người dân. Điểm thay đổi lớn, tác động trực tiếp đến thói quen giao dịch của đông đảo người dân là điều 27 của dự thảo sửa đổi đang gây nhiều băn khoăn.

Theo đó, về điều kiện thực hiện các quyền chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, thừa kế, tặng cho, thế chấp và góp vốn bằng quyền sử dụng đất đã không còn nội dung yêu cầu hợp đồng, văn bản phải được công chứng hoặc chứng thực.

Định hướng này được đặt ra với kỳ vọng cắt giảm thủ tục hành chính, giảm chi phí và thời gian cho xã hội.

Người dân công chứng về giao dịch đất đai

ẢNH: NGÂN NGA

Bỏ thì tăng nguy cơ rủi ro

Trao đổi với Thanh Niên, ông Nguyễn Hồ Phương Vinh, Trưởng phòng Công chứng số 1 TP.HCM, cho biết công chứng là dịch vụ công do công chứng viên thực hiện để chứng nhận tính xác thực, hợp pháp của giao dịch mà luật quy định phải công chứng, hoặc cá nhân, tổ chức tự nguyện yêu cầu. Công chứng không đơn thuần là một thủ tục hành chính để xác nhận chữ ký.

Trong mỗi giao dịch bất động sản, công chứng mang lại những giá trị bảo vệ thiết thực đối với quyền lợi tài sản của người dân. Từ đó, công chứng giúp người dân tránh được rủi ro.

Cũng theo ông Vinh, công chứng viên còn giúp người dân thẩm định tình trạng pháp lý tài sản và ngăn ngừa lừa đảo. Đồng quan điểm với ông Vinh, bạn đọc (BĐ) Huy Nguyen đề xuất: "Cần giữ nguyên phòng công chứng, đó là cơ sở an toàn cho người mua". Tương tự, BĐ Nguyet Chau Anh nêu giá trị của công chứng: "Theo tôi không nên bỏ thủ tục công chứng khi mua bán tài sản có giá trị lớn, vì phòng công chứng mới rành về hồ sơ và kiểm tra giấy tờ thật, giả".

Một BĐ viết cụ thể hơn: "Cá nhân mình thấy thủ tục thì đỡ phiền hơn nhưng vấn đề pháp lý nếu không có công chứng liệu có ổn không? Nếu xảy ra tranh chấp hay giả mạo thì ai sẽ là người chịu thiệt? Khi tranh chấp kiện tụng xảy ra, còn tốn thêm nhiều thời gian, tiền của hơn nữa".

Nếu bỏ công chứng, thì nguy cơ lớn nhất được BĐ Dle chỉ ra: "Mua bán nhà đất mà không công chứng thì rõ là tạo điều kiện cho lừa đảo, đề nghị phải giữ lại".

Bạn Phuong Hieu Nguyen chốt vấn đề này khi viết: "Bãi bỏ công chứng có nghĩa là bãi bỏ sự minh bạch, công khai. Nếu bãi bỏ công chứng sẽ phát sinh thêm nhiều vụ kiện tụng kéo dài. Hãy xem lại các khâu khác, xem khâu nào hành là chính".

Cách nào để hài hòa?

Cho rằng cần giảm bớt thủ tục hành chính, BĐ Tuan Nguyen Dinh đề xuất: "Để UBND làm là đủ, phòng công chứng thêm nhiều chi phí, gánh nặng cho người dân". Cùng quan điểm, bạn Mr Duong cho rằng: "Nên để UBND phường, xã đứng ra xác nhận cho người dân bớt tốn kém. Trước giờ đi làm sổ hồng, địa chính phường yêu cầu ra phòng công chứng xác nhận chữ ký như giấy cam kết này nọ, mỗi lần như thế là mất ba trăm ngàn đồng cho hai tờ cam kết".

Đồng tình với BĐ Tuan, bạn Kgs viết: "Tôi thấy thực tế công chứng chỉ làm gánh thêm thủ tục, tăng chi phí. Giao dịch đất đai, chỉ cần khuyến cáo, việc nào cần công chứng hay chứng thực thì làm. Thực tế, nếu là giao dịch ngay thẳng, đã trả quá 2/3 tiền như thỏa thuận, thì vẫn có hiệu lực pháp luật". Một BĐ khác chỉ ra giải pháp: "Công chứng là một hình thức xác nhận giao dịch, tuy nhiên chức năng này có thể chuyển sang đơn vị là UBND phường, xã. Chính quyền thẩm tra về mặt quản lý nguồn gốc đất đai, tài sản, xác nhận giao dịch là ổn rồi".

Tranh luận lại, một BĐ viết: "Có đi làm hồ sơ mới hiểu quy trình nhanh hay chậm không phải do công chứng. Cần có công chứng để đảm bảo thủ tục chặt chẽ cho người dân. Chỉ có điều cần ràng buộc quy định thêm trách nhiệm công chứng viên và các văn phòng công chứng tránh để lợi dụng xảy ra tiêu cực. Đất đai rất phức tạp, nếu giao cho các cơ quan nhà nước sẽ không kham nổi, làm rối và chậm trễ, gây phiền hà cho nhân dân".

Nhiều BĐ ủng hộ việc chuyển đổi số mạnh mẽ: hồ sơ, nguồn gốc của đất đai; công chứng cũng chuyển đổi số thì phiền hà, rủi ro của người dân được giảm bớt.