Liên minh châu Âu (EU) sẽ tài trợ 10 tỷ euro cho doanh nghiệp xây 7 siêu trung tâm AI (AI gigafactory), nhằm bắt kịp Mỹ và Trung Quốc.
Kế hoạch được Ủy ban châu Âu (EC) công bố hôm 30/7. Cơ quan này kỳ vọng gói tài trợ 10 tỷ euro (11,4 tỷ USD) sẽ thu hút thêm 20 tỷ euro (22,8 tỷ USD) vốn đầu tư từ khu vực tư nhân.
Để nhận hỗ trợ, doanh nghiệp có thể đấu thầu xây dựng các siêu trung tâm AI trang bị ít nhất 100.000 con chip AI tiên tiến, giúp chúng mạnh hơn khoảng bốn lần so với các trung tâm dữ liệu đang hoạt động tại EU.
Sau khi 7 siêu trung tâm AI mới đi vào hoạt động, sức mạnh tính toán của EU - hiện được cung cấp bởi mạng lưới 19 trung tâm dữ liệu AI - sẽ tăng hơn gấp đôi.
"Tiếp cận sức mạnh tính toán khổng lồ của các siêu trung tâm AI là nhu cầu chiến lược với châu Âu, trong bối cảnh công nghệ này đang phát triển nhanh", bà Henna Virkkunen, Phó chủ tịch EC phụ trách chủ quyền công nghệ, nhận định.
Xây dựng "chủ quyền công nghệ" hiện là vấn đề cấp thiết của EU, khi các nhà lãnh đạo lo ngại việc phụ thuộc vào nhà cung cấp ngoài khối có thể bị lợi dụng để "vũ khí hóa" chống lại châu Âu.
Theo đánh giá năm 2025 của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), châu Âu đang tụt hậu khá xa so với Mỹ và Trung Quốc ở các lĩnh vực then chốt phục vụ phát triển AI. Trung Quốc sở hữu năng lực cung cấp điện rất lớn cho các trung tâm dữ liệu, trong khi Mỹ thu hút phần lớn nguồn vốn tư nhân vào AI.
Châu Âu cũng không sản xuất được nhiều trong số hàng triệu linh kiện cần thiết cho các trung tâm dữ liệu và có giá điện cao gấp 2-3 lần so với Mỹ và Trung Quốc, theo báo của EC trình lên Nghị viện châu Âu hồi tháng 6.
"Các doanh nghiệp và cơ quan công quyền châu Âu sẽ tiếp tục phụ thuộc vào các nhà cung cấp AI của Mỹ", báo cáo nêu. Ngoài ra, 5 nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây lớn nhất EU đều là doanh nghiệp Mỹ.
Báo cáo của EC còn lo ngại việc phụ thuộc vào các nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây và AI ngoài khối trong các ứng dụng quan trọng sẽ khiến dữ liệu đối mặt nguy cơ bị các nước thứ ba tiếp cận, tiềm ẩn rủi ro gián đoạn dịch vụ và đe dọa khả năng tự chủ trong vận hành.
Hiện trung tâm dữ liệu AI lớn nhất EU là Mistral, tại Paris (Pháp). Đơn vị này đã phát triển chatbot Le Chat, song vẫn chưa bắt kịp OpenAI của Mỹ hay DeepSeek của Trung Quốc. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron liên tục cảnh báo về việc châu Âu thiếu các doanh nghiệp AI nội khối có đủ sức cạnh tranh.
Phiên An (theo AP)
