Mạng xã hội và cái giá của những 'cú like, share' thiếu kiểm chứng

7 小时前 24

Chỉ một thao tác like ('thích'), share ('chia sẻ') hay bình luận trên mạng xã hội cũng có thể dẫn đến những hệ quả pháp lý nếu nội dung liên quan vi phạm pháp luật.

Đừng lầm tưởng 'tôi chỉ đăng cho vui'

Nhiều "cư dân mạng" vẫn lầm tưởng rằng việc bình luận, chia sẻ thông tin trên mạng xã hội chỉ là hành vi cá nhân, họ vẫn giữ suy nghĩ rằng: "tôi chỉ đăng cho vui", "chỉ chia sẻ lại thôi", "tôi đâu phải người viết" hay "trang cá nhân thì muốn đăng gì chẳng được"… Chính nhận thức lệch lạc ấy đang khiến nhiều người vô tình bước qua ranh giới của pháp luật mà không hề hay biết.

Trong môi trường mạng, mỗi lượt tương tác đều có khả năng khuếch đại, lan truyền thông tin. Một thái độ tán đồng, bày tỏ cảm xúc (like) thiếu kiểm chứng, một bình luận (comment) cổ súy cho luận điệu xuyên tạc có thể tạo hiệu ứng dẫn dắt đám đông, một lượt chia sẻ (share) thông tin sai trái có thể tiếp tay cho các thế lực thù địch, phần tử phản động, cơ hội chính trị mở rộng phạm vi tác động, hướng lái dư luận theo chiều hướng tiêu cực, gieo rắc tâm lý hoài nghi, bất an, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Mạng xã hội là không gian ảo, nhưng mọi hành vi trên đó đều để lại dấu vết số. Một cú chạm để chia sẻ thông tin sai sự thật, một dòng trạng thái xúc phạm uy tín của tổ chức, danh dự, nhân phẩm của người khác hay một đoạn video phát trực tiếp có nội dung vi phạm pháp luật đều có thể trở thành chứng cứ để cơ quan chức năng xử lý.

Mới đây, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao - Công an tỉnh Quảng Ngãi chủ trì, phối hợp với các phòng nghiệp vụ và công an các xã, phường đồng loạt mời 63 trường hợp có hoạt động tương tác, bình luận, chia sẻ thông tin xấu độc, xuyên tạc, chống phá Đảng, Nhà nước từ hệ thống trang, kênh, nhóm của đối tượng Lê Trung Khoa.

Theo Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao - Công an tỉnh Quảng Ngãi, Lê Trung Khoa (55 tuổi, quốc tịch Việt Nam) hiện ở Cộng hòa Liên bang Đức, là đối tượng đang bị Cơ quan An ninh điều tra - Bộ Công an truy nã về tội "làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam". Ngày 31.12.2025, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội đã xét xử vắng mặt và tuyên phạt Lê Trung Khoa 17 năm tù.

Theo cáo trạng, từ năm 2016, Lê Trung Khoa đã sử dụng nhiều trang, kênh thông tin để đăng tải các bài viết, video clip có nội dung xuyên tạc, phỉ báng chính quyền nhân dân, gây hoang mang trong dư luận, bôi nhọ uy tín, danh dự của lãnh đạo Đảng, Nhà nước.

Tại cơ quan công an, các cá nhân liên quan thừa nhận đã có hành vi bình luận, tương tác với các nội dung sai sự thật trên các trang mạng nêu trên. Nguyên nhân ban đầu được xác định là do nhận thức chính trị còn hạn chế, thiếu kỹ năng nhận diện, kiểm chứng thông tin trên không gian mạng, dẫn đến vô tình trở thành "mắt xích" tiếp tay lan truyền các nội dung xấu độc.

Căn cứ tính chất, mức độ vi phạm, Công an tỉnh Quảng Ngãi đã răn đe, giáo dục 61 trường hợp; đồng thời ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính 2 trường hợp với tổng số tiền 12,5 triệu đồng.

Hậu quả của 'nghĩ đăng cho vui'

"Mặc dù bản thân rất cẩn trọng khi tiếp nhận thông tin trên Internet, mạng xã hội, nhưng trong phút giây bốc đồng mất cảnh giác, thiếu kỹ năng kiểm chứng thông tin nên tôi đã vô tình bình luận có nội dung cổ súy thông tin sai lệch trên trang của đối tượng Lê Trung Khoa. Sau khi được cán bộ Phòng An ninh mạng mời làm việc, tuyên truyền, giải thích các quy định của pháp luật có liên quan, bản thân tôi đã nhận thức được sai phạm, rất hối lỗi và tự nguyện viết cam kết không tái phạm", anh V.V.T (ở xã Thiện Tín, tỉnh Quảng Ngãi) chia sẻ.

Thực tế cho thấy, đã có nhiều trường hợp bị xử phạt hành chính, buộc gỡ bỏ nội dung, thậm chí bị truy cứu trách nhiệm hình sự chỉ vì nghĩ rằng mình "đăng cho vui". Nhiều người còn lầm tưởng việc chia sẻ lại bài viết của người khác sẽ không phải chịu trách nhiệm. Tuy nhiên, khi hành vi lan truyền thông tin vi phạm góp phần gây hậu quả cho xã hội, người chia sẻ vẫn có thể phải chịu trách nhiệm theo quy định của pháp luật.

Chị N.T.B.L (ở phường Trà Câu, tỉnh Quảng Ngãi) cho biết, trước đây, tôi chỉ nhận thức đơn giản rằng, bản thân mình không tạo ra nội dung thì mình sẽ không chịu trách nhiệm pháp lý khi mình chia sẻ, đăng tải lại toàn bộ nội dung của người khác.

"Khi thời điểm giá xăng biến động bất thường, tôi rất thích thú khi vô tình thấy bài viết mang tính hài hước kèm hình ảnh phản ánh người dân bất ngờ "ngất xỉu" ngay tại cây xăng vì thấy đồng hồ hiển thị số tiến sau khi yêu cầu đổ đầy bình. Không chút do dự, tôi liền sao chép và đăng lên tài khoản facebook cá nhân với mục đích giải trí. Giờ thì tôi đã nhận thức được việc làm sai trái của mình", chị L. nói.

Xây dựng "lá chắn số" trên không gian mạng

Trong kỷ nguyên số, không gian mạng đã trở thành một phần không thể tách rời của đời sống xã hội, mở ra nhiều cơ hội kết nối, học tập và phát triển. Tuy nhiên, cùng với những lợi ích to lớn đó thì nguy cơ, rủi ro trở thành nạn nhân của tin giả, thông tin xấu độc, lừa đảo trực tuyến và các hành vi vi phạm pháp luật trên môi trường mạng luôn thường trực.

Thực tiễn đó đặt ra yêu cầu mỗi cá nhân không chỉ là người sử dụng Internet, mạng xã hội một cách thông thái mà còn phải chủ động xây dựng "lá chắn số" cho chính mình thông qua việc nâng cao nhận thức, kỹ năng số và ý thức chấp hành pháp luật, góp phần tạo dựng một không gian mạng an toàn, lành mạnh, văn minh.

Trong vụ việc trên, quá trình xác minh, xử lý các hành vi vi phạm, Công an tỉnh Quảng Ngãi cũng ghi nhận một số trường hợp người dân, cán bộ, đảng viên đã thể hiện tinh thần cảnh giác, trách nhiệm khi tham gia mạng xã hội; chủ động bình luận tích cực, phản bác các luận điệu sai trái, xuyên tạc của Lê Trung Khoa và các đối tượng phản động, cơ hội chính trị. Những ý kiến phản bác kịp thời, đúng định hướng, có căn cứ đã góp phần làm rõ bản chất sai trái, thù địch của các thông tin xấu độc; đồng thời lan tỏa nhận thức đúng đắn, củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước.

Đây là tín hiệu tích cực cho thấy công tác tuyên truyền, định hướng, nâng cao "sức đề kháng" trước thông tin xấu độc trên địa bàn tỉnh đã phát huy hiệu quả bước đầu. Không gian mạng không chỉ là nơi các đối tượng xấu lợi dụng để chống phá, mà còn là mặt trận để mỗi cán bộ, đảng viên và người dân tỉnh táo nhận diện, lên tiếng phản bác, bảo vệ cái đúng, lan tỏa thông tin chính thống, góp phần làm thất bại âm mưu gieo rắc hoài nghi, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao - Công an tỉnh Quảng Ngãi khuyến cáo, mọi hành vi đăng tải, chia sẻ, tán phát hoặc bình luận đồng thuận với các thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân là vi phạm pháp luật. Vì thế, người dân cần nâng cao cảnh giác, tỉnh táo, cẩn trọng khi tiếp cận thông tin trên không gian mạng; chỉ theo dõi các nguồn tin chính thống; tuyệt đối không tin, không nghe theo các luận điệu xuyên tạc, kích động của các đối tượng phản động, chống đối chính trị. Trường hợp nghi vấn đối tượng có hoạt động phát tán thông tin xấu độc, xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân, cần báo ngay cho cơ quan công an gần nhất để được tiếp nhận, xử lý kịp thời.

阅读全文