Nhiều đội đua thuộc hệ thống WorldTour đề nghị tăng cường kiểm tra sau khi nghi ngờ một số VĐV nữ sử dụng vật liệu độn trong áo ngực nhằm thay đổi hình dáng cơ thể, qua đó cải thiện tính khí động học ở các chặng đua tính giờ.
Chặng đua tính giờ cá nhân đang trở thành tâm điểm tranh cãi tại Tour de France nữ 2026.
Theo các đội đua, việc bổ sung mút xốp hoặc các vật liệu khác vào vùng ngực có thể làm thay đổi hình dáng cơ thể, giúp giảm lực cản không khí và mang lại lợi thế trái với quy định của Liên đoàn Xe đạp Quốc tế (UCI).
Lorena Wiebes (đội SD Worx - Protime) mừng sau khi cán đích đầu tiên ở chặng hai Tour de France nữ 2026, từ Aigle đến Geneva, Thụy Sĩ ngày 2/8. Ảnh: Reuters
Trang tin chuyên ngành WielerFlits dẫn lời đại diện nhiều đội đua cho biết họ nhận thấy một số VĐV có vòng ngực lớn hơn đáng kể ở các chặng đua tính giờ so với những chặng đua đường trường.
Sự khác biệt này làm dấy lên nghi ngờ rằng các tay đua đã sử dụng phương pháp được gọi là chest fairing - thay đổi nhân tạo vùng ngực bằng mút xốp hoặc vật liệu giấu dưới trang phục thi đấu để tối ưu khả năng xuyên gió.
Bert Blocken, chuyên gia hàng đầu thế giới về khí động học trong xe đạp, cho rằng phương pháp này có thể mang lại lợi ích thực sự. Theo ông, việc thay đổi luồng không khí quanh cơ thể giúp giảm áp lực lên vùng đùi và giảm lực cản khí động học. Dù không tạo ra lợi thế tính bằng phút, nó vẫn có thể giúp VĐV tiết kiệm vài giây ở chặng đua tính giờ dài 20-30 km - khoảng cách đủ để quyết định kết quả.
Các nghiên cứu do Blocken thực hiện và công bố cách đây hai năm cho thấy việc tối ưu hình dạng vùng ngực có thể giúp giảm lực cản tới 3,6%, tương đương lợi thế tối thiểu khoảng 0,78 giây mỗi km. Một số nghiên cứu khác trên VĐV ba môn phối hợp cũng ghi nhận hiệu quả tương tự khi điều chỉnh hình dạng phần thân để tối ưu luồng khí.
UCI được cho là đã biết đến hiện tượng này. Blocken cho biết ông từng báo cáo kết quả nghiên cứu với Michael Rogers, Giám đốc đổi mới của UCI, trong quá trình cơ quan này xem xét các vấn đề liên quan đến thiết bị khí động học.
Quy định của UCI cũng nêu rõ việc thay đổi hình thái cơ thể của VĐV bằng quần áo hoặc vật liệu bổ sung là không được phép. Điều 1.3.033 cấm sử dụng mút xốp, vật liệu độn, băng dán hoặc các chi tiết bằng nhựa nhằm thay đổi hình dáng cơ thể để tạo lợi thế thi đấu. Người vi phạm có thể bị loại khỏi cuộc đua ngay lập tức, đồng thời bị phạt từ khoảng 250 đến 1.240 USD, hoặc cao hơn trong những trường hợp nghiêm trọng.
Lorena Wiebes mặc áo Vàng cho người dẫn đầu tổng sau khi thắng chặng hai Tour de France nữ 2026. Ảnh: Reuters
Trước chặng đua tính giờ dài 21 km từ Gevrey-Chambertin đến Dijon, nhiều đội đua đã đề nghị ban giám khảo tăng cường kiểm tra. Họ muốn UCI tiến hành kiểm tra riêng tư sau khi các VĐV về đích, với sự tham gia của nữ giám sát viên, nhằm xác minh liệu có tay đua nào giấu vật liệu độn dưới áo ngực hoặc trang phục khí động học hay không.
Vụ việc một lần nữa gây tranh luận về ranh giới giữa đổi mới công nghệ và việc tuân thủ luật thi đấu. Giới chuyên môn hiện chờ xem UCI sẽ mở cuộc kiểm tra chính thức hay tiếp tục coi đây chỉ là những nghi vấn chưa được xác thực.
Tour de France nữ 2026 diễn ra từ ngày 1 đến 9/8, là mùa giải thứ năm của cuộc đua xe đạp nữ danh giá do Amaury Sport Organisation (ASO) tổ chức, đơn vị cũng điều hành Tour de France nam. Cuộc đua thuộc hệ thống UCI Women's WorldTour và có số điểm xếp hạng cao hơn các chặng WorldTour thông thường, ngang với Giro d'Italia Women và Vuelta Femenina. Năm nay, giải khởi tranh tại Thụy Sĩ trước khi trở lại Pháp, đồng thời tiếp tục được tổ chức sau Tour de France nam một tuần để tránh trùng lịch và tận dụng nguồn lực tổ chức.
Lộ trình năm 2026 gồm 9 chặng với tổng chiều dài 1.175 km và gần 18.800 m leo dốc, đều là các kỷ lục của Tour de France nữ. Ba chặng đầu diễn ra tại Thụy Sĩ, tiếp theo là chặng cá nhân tính giờ ở Dijon, trước khi đoàn đua tiến xuống miền Nam nước Pháp. Chặng đua được đánh giá khó nhất kết thúc trên đỉnh Mont Ventoux cao 1.910 m, trong khi chặng cuối tại Nice có bốn lần chinh phục đèo Col d'Èze trước khi cán đích ở Promenade des Anglais. Giới chuyên môn nhận định đây là lộ trình thử thách nhất từ trước đến nay, với độ khó trải đều ở cả 9 chặng và rất ít cơ hội dành cho các cua-rơ nước rút.
Hồng Duy (theo Marca)
