Cụ ông 85 tuổi, cựu chiến binh bị đạn súng tiểu liên bắn văng xương bánh chè trong chiến tranh 50 năm trước, nay được bác sĩ vi phẫu nối mạch máu thành công.
Ông bị thương vùng đầu gối, điều kiện y tế thời chiến không cho phép điều trị triệt để nên vết thương để lại di chứng kéo dài. Hơn nửa thế kỷ sau, vùng bị thương cũ liên tục chảy dịch, đau nhức, viêm rò mạn tính khiến ông đi lại khó khăn. Bác sĩ Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức khám chẩn đoán ông bị mất xương bánh chè, viêm rò mạn tính gân bánh chè do hỏa khí - một tổn thương ít gặp, tồn tại nhiều năm và khó xử trí.
Hình ảnh Xquang đầu gối cho thấy người bệnh không còn xương bánh chè. Ảnh: Bệnh viện cung cấp
TS.BS Vũ Trung Trực, Phó trưởng khoa Phẫu thuật Hàm mặt, Tạo hình - Thẩm mỹ, cho hay để điều trị dứt điểm, các bác sĩ phải cắt bỏ toàn bộ mô viêm nhiễm và tái tạo vùng khuyết bằng mô có nuôi dưỡng tốt. Đây là ca mổ phức tạp, kéo dài và tiềm ẩn nhiều nguy cơ, nhất là bệnh nhân 85 tuổi.
Ban đầu, êkíp dự kiến sử dụng vạt da có cuống mạch liền từ vùng đùi để che phủ tổn thương. Tuy nhiên, trong quá trình mổ, các bác sĩ phát hiện hệ thống mạch máu quanh vết thương đã xơ vữa, biến đổi cấu trúc nghiêm trọng nên phương án này không thể thực hiện.
Các bác sĩ buộc phải chuyển sang kỹ thuật khó hơn là cắt rời vạt, nối lại các mạch máu nhỏ dưới kính hiển vi phẫu thuật. Thách thức lớn nhất là thành mạch đã xơ vữa, tách thành hai lớp, khiến việc khâu nối trở nên cực kỳ khó khăn và nguy cơ tắc mạch rất cao. Nếu nối mạch thất bại, người bệnh có thể hoại tử vạt hoặc thậm chí mất chi.
Ca phẫu thuật kéo dài khoảng 8 giờ với sự phối hợp của các chuyên gia phẫu thuật tạo hình, chấn thương chỉnh hình, gây mê và hồi sức. Sau mổ, người bệnh được theo dõi sát tình trạng tuần hoàn của vạt ghép, chăm sóc vết thương và tập phục hồi chức năng.
Các bác sĩ cho biết mạch máu đã lưu thông tốt, vùng viêm rò tồn tại hơn 50 năm được xử lý triệt để. Sau thời gian phục hồi, cụ ông có thể đi lại gần như bình thường.
Bác sĩ thăm khám cho bệnh nhân sau phẫu thuật. Ảnh: Thái Ngọc
Lê Nga
