Quan hệ Trump - Macron: Từ 'cặp đôi đặc biệt' đến những bất đồng công khai

Từng được xem là cặp đôi lãnh đạo có quan hệ cá nhân đặc biệt trong giai đoạn đầu nhiệm kỳ của ông Trump, hai nhà lãnh đạo hiện ngày càng công khai bất đồng về nhiều vấn đề quan trọng như chiến sự Ukraine, cuộc chiến với Iran, thuế quan và vai trò của Mỹ trong các liên minh phương Tây.

Hội nghị G7 sắp tới được dự báo sẽ là dịp để thế giới quan sát rõ hơn những rạn nứt trong mối quan hệ từng được đánh giá là thân thiết này, Hãng tin AP nhận định ngày 12-6.

Từ tình bạn chính trị hiếm có đến những bất đồng ngày càng sâu sắc

Mối quan hệ giữa ông Trump và ông Macron bắt đầu từ năm 2017, khi hai người lần đầu gặp nhau tại Hội nghị thượng đỉnh NATO ở Brussels, Bỉ.

Cái bắt tay kéo dài bất thường giữa hai nhà lãnh đạo nhanh chóng trở thành chủ đề bàn tán của truyền thông quốc tế, được xem như màn thể hiện cá tính và bản lĩnh của cả hai.

Trong những năm đầu nhiệm kỳ của ông Trump, ông Macron được đánh giá là một trong số ít lãnh đạo châu Âu có khả năng duy trì kênh đối thoại hiệu quả với Nhà Trắng.

Tổng thống Pháp từng mời ông Trump tham dự lễ Quốc khánh Pháp tháng 7-2017, trong khi một năm sau ông Trump đáp lại bằng việc dành cho ông Macron vị trí khách danh dự tại quốc yến đầu tiên của mình ở Nhà Trắng - một trong những nghi thức ngoại giao cao nhất mà Mỹ dành cho đồng minh.

Tuy nhiên sự gần gũi đó dần phai nhạt khi những khác biệt về chính sách ngày càng lớn.

Theo cựu Đại sứ Mỹ tại NATO Kurt Volker, quan hệ giữa hai nhà lãnh đạo trở nên căng thẳng hơn sau khi Mỹ cùng Israel phát động chiến dịch quân sự nhằm vào Iran mà không tham vấn các đồng minh châu Âu. 

Sau đó ông Trump còn công khai chỉ trích các nước châu Âu vì không tham gia hỗ trợ Washington.

Ông Volker cho rằng điều này gây tác động tiêu cực tới ông Macron, bởi các nước châu Âu có lợi ích trực tiếp liên quan đến ổn định tại Trung Đông nhưng lại không được tham gia vào quá trình ra quyết định.

Bên cạnh đó, việc chính quyền ông Trump giảm mức độ ủng hộ Ukraine trong cuộc chiến với Nga cũng khiến Paris không hài lòng. Pháp từ lâu là một trong những quốc gia châu Âu tích cực nhất trong việc hỗ trợ Kiev và coi đây là vấn đề an ninh chiến lược của toàn châu lục.

Ông Macron ngày càng thận trọng với ông Trump

Dù vẫn thường gọi nhau là "người bạn của tôi", quan hệ giữa hai nhà lãnh đạo hiện được mô tả là vừa hợp tác vừa cạnh tranh.

Sau khi tái đắc cử vào đầu năm 2025, ông Trump từng đến Paris dự lễ mở cửa trở lại Nhà thờ Đức Bà theo lời mời của ông Macron. Nhà lãnh đạo Pháp cũng là một trong những nguyên thủ nước ngoài đầu tiên được đón tiếp tại Phòng Bầu dục trong nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump.

Tuy nhiên ngay trong cuộc gặp đó, ông Macron đã công khai đính chính phát biểu của ông Trump về khoản viện trợ dành cho Ukraine. Khi ông Trump cho rằng châu Âu sẽ thu hồi số tiền đã hỗ trợ Kiev, ông Macron mỉm cười và đáp lại: "Chúng tôi đã cung cấp tiền thật".

Những bất đồng sau đó tiếp tục gia tăng. Ông Macron chỉ trích các mức thuế mới mà Mỹ áp lên thép, nhôm và nhiều mặt hàng nhập khẩu từ châu Âu là "thô bạo và không có cơ sở".

Đến tháng 4 năm nay, khi ông Trump liên tục đưa ra những tín hiệu trái chiều về cam kết của Mỹ đối với NATO trong bối cảnh chiến sự Iran leo thang, Tổng thống Pháp đã có những phát biểu được xem là gay gắt nhất nhằm vào người đồng cấp Mỹ.

Ông Macron cho rằng thế giới cần sự ổn định và nhất quán trong chính sách, đồng thời nhấn mạnh đây "không phải là một buổi biểu diễn".

"Khi muốn được xem là nghiêm túc, người ta không thể hôm nay nói điều ngược lại với những gì mình nói hôm qua", ông nhấn mạnh.

Trong khi đó ông Trump cũng nhiều lần công khai chế giễu nhà lãnh đạo Pháp, từ việc bắt chước giọng Pháp khi kể lại các cuộc trò chuyện giữa hai người, cho đến những nhận xét mang tính cá nhân về Đệ nhất phu nhân Brigitte Macron. 

Tổng thống Pháp đáp trả rằng những phát biểu như vậy "không lịch sự và không phù hợp".

Dù vậy ông Macron vẫn nỗ lực duy trì đối thoại với ông Trump. Thậm chí Pháp đã lùi ngày khai mạc Hội nghị G7 một ngày - từ ngày 14-6 sang ngày 15-6 - để không trùng với lễ mừng sinh nhật lần thứ 80 của nhà lãnh đạo Mỹ, qua đó bảo đảm sự hiện diện của ông tại hội nghị.