Thời AI, giảng dạy lý luận chính trị phải khác

Tại hội thảo khoa học "Văn kiện Đại hội XIV của Đảng - Những điểm mới và sự vận dụng trong giảng dạy lý luận chính trị trên địa bàn TP.HCM", các chuyên gia nhấn mạnh yêu cầu đổi mới toàn diện công tác giảng dạy lý luận chính trị trong thời AI.

Hội thảo do Ban Tuyên giáo và Dân vận TP.HCM phối hợp với Trường đại học Văn Lang tổ chức, diễn ra hôm nay 10-7.

Lý luận chính trị phải gắn với thực tiễn

Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) có thể hỗ trợ con người tiếp cận và xử lý tri thức, nhiều chuyên gia cho rằng giảng dạy lý luận chính trị cần đổi mới mạnh mẽ, chuyển từ truyền đạt kiến thức sang phát triển tư duy, bản lĩnh và năng lực hành động của người học, gắn chặt với thực tiễn.

Ông Phạm Đức Hải, nguyên Phó trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy TP.HCM, cho rằng giảng dạy lý luận chính trị không thể chỉ dừng ở việc truyền đạt lý thuyết mà phải gắn chặt với thực tiễn.

Theo ông, cần tập trung đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ lý luận có bản lĩnh chính trị vững vàng, trình độ chuyên môn cao và năng lực thực tiễn tốt; đồng thời trọng dụng các chuyên gia đầu ngành, đổi mới căn bản nội dung, chương trình và phương pháp giáo dục theo hướng khoa học, sáng tạo, hiện đại.

"Đây là điều kiện quyết định để công tác lý luận có thể hoàn thành chức năng định hướng tư tưởng, dẫn dắt nhận thức và tham gia trực tiếp vào quá trình hoạch định đường lối, chính sách", ông Hải nhấn mạnh.

Trong thời AI, lý tưởng và bản lĩnh không thể thay thế

Đề cập tác động của AI đến giáo dục, bà Bùi Thị Vân Anh - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng Trường đại học Văn Lang - cho rằng tri thức ngày càng dễ tiếp cận khi AI có thể hỗ trợ tìm kiếm thông tin, tổng hợp tài liệu, viết báo cáo, phân tích dữ liệu hay trả lời nhiều câu hỏi.

Tuy nhiên, theo bà, AI không thể thay thế con người trong việc hình thành lý tưởng sống, bản lĩnh chính trị, hệ giá trị, trách nhiệm công dân và đạo đức nghề nghiệp.

Vì vậy, vai trò của giáo dục lý luận chính trị không hề giảm đi mà càng trở nên quan trọng hơn. Điều cần thiết là giúp người học phát triển năng lực phân tích, tư duy phản biện, khả năng phân biệt đúng - sai, nhận diện thông tin, giữ vững bản lĩnh trước những tác động của không gian số và biết vận dụng tri thức để giải quyết các vấn đề thực tiễn.

Bà Vân Anh cũng cho rằng cần đổi mới phương pháp giảng dạy theo hướng chuyển từ truyền thụ kiến thức sang phát triển năng lực; từ học thuộc sang tư duy; từ tiếp nhận một chiều sang đối thoại học thuật; từ những ví dụ đơn lẻ sang phân tích các vấn đề lớn của đất nước và thời đại để bài giảng gần gũi, sinh động và có sức lan tỏa hơn.

Chuyển từ truyền đạt tri thức sang hình thành năng lực hành động

TS Võ Văn Tuấn, Phó hiệu trưởng Trường đại học Văn Lang, nhận định các trường đại học đã có nhiều nỗ lực đổi mới phương pháp giảng dạy lý luận chính trị nhưng vẫn chưa quan tâm đúng mức đến việc hình thành tư duy và thái độ của người học.

Theo ông, trước những thay đổi nhanh chóng khoa học - công nghệ và đời sống xã hội, việc giảng dạy lý luận chính trị theo tinh thần Đại hội XIV của Đảng không chỉ là bổ sung vài kỹ thuật giảng dạy mà cần đổi mới căn bản và toàn diện ở nhiều khía cạnh khác nhau.

Trong đó cần chuyển mạnh từ mục tiêu truyền đạt tri thức lý luận sang hình thành ở sinh viên bản lĩnh chính trị, khát vọng phát triển đất nước và năng lực hành động phù hợp với yêu cầu của giai đoạn phát triển mới.

Để làm được điều này, theo ông Tuấn, cần đổi mới từ triết lý giáo dục, phương pháp giảng dạy, công cụ đánh giá đến cách tổ chức lớp học và đặc biệt là nâng cao năng lực thực tiễn, năng lực số của đội ngũ giảng viên. Đồng thời, các trường đại học cần trở thành môi trường học tập mở, gắn kết với cộng đồng và hướng đến mục tiêu phụng sự xã hội.

"Giáo dục lý luận chính trị không phải để tạo ra những sinh viên biết nhiều hơn về lý luận, mà để đào tạo những người trẻ biết sống có lý tưởng, có bản lĩnh và biết hành động vì cộng đồng. Khi đó tri thức mới thực sự trở thành sức mạnh phát triển đất nước", ông Tuấn nói.