Bộ trưởng Vũ Hải Quân cho rằng, Việt Nam triển khai chương trình điện hạt nhân và phát triển các ứng dụng năng lượng nguyên tử là một nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược lâu dài, liên quan đến an ninh năng lượng, năng lực khoa học và công nghệ.
Thông tin được Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân phát biểu tại Hội nghị Pháp quy hạt nhân toàn quốc lần thứ VII, tổ chức tại Quảng Ninh, sáng 30/7.
Theo Bộ trưởng, để thực hiện thành công nhiệm vụ này, cần một tầm nhìn dài hạn, một hệ thống pháp luật đồng bộ, cơ quan pháp quy mạnh, đội ngũ chuyên gia có năng lực và một nền văn hóa an toàn được hình thành vững chắc trong mọi cơ quan, tổ chức và cá nhân có liên quan.
Ông nêu ba vấn đề trọng tâm đang đặt ra tại Việt Nam, là tổ chức thi hành pháp luật, nâng cao năng lực cơ quan an toàn bức xạ hạt nhân quốc gia và phát triển nguồn nhân lực, kinh nghiệm.
Theo đó Bộ trưởng đề nghị các đơn vị, chuyên gia, đại diện tổ chức quốc tế, thứ nhất, cùng đánh giá việc tổ chức thi hành pháp luật về năng lượng nguyên tử; làm rõ kết quả, khó khăn, vướng mắc và đề xuất hoàn thiện chính sách, pháp luật.
Thứ hai, đề xuất giải pháp nâng cao năng lực cơ quan an toàn bức xạ hạt nhân quốc gia về tổ chức, nhân lực, kỹ thuật, chuyển đổi số và hợp tác quốc tế; đặc biệt chú trọng đào tạo, phát triển nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu triển khai chương trình điện hạt nhân.
Thứ ba, tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quản lý địa phương, cơ sở bức xạ, cơ sở hạt nhân và các tổ chức quốc tế; xây dựng văn hóa an toàn hạt nhân, an ninh hạt nhân và thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ thanh tra, thanh sát hạt nhân.
Bộ trưởng Vũ Hải Quân phát biểu tại hội nghị sáng 30/7. Ảnh: Doãn Mạnh
Phát biểu tại sự kiện, bà Karine Herviou, Phó tổng giám đốc Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) đánh giá, Việt Nam tham gia Dự án Phát triển Cơ sở hạ tầng Pháp quy của IAEA dành cho khu vực châu Á - Thái Bình Dương phản ánh mối quan hệ hợp tác bền chặt và lâu dài đã được xây dựng giữa Việt Nam và IAEA trong suốt nhiều năm qua.
Những nỗ lực này cũng thể hiện cam kết của Việt Nam trong việc đóng góp vào tăng cường năng lực và chia sẻ tri thức trong khu vực, không chỉ phục vụ sự phát triển của quốc gia mà còn góp phần tăng cường an toàn bức xạ và hạt nhân, an ninh hạt nhân trong khu vực ASEAN.
Bà cho rằng, Việt Nam đang triển khai kế hoạch phát triển điện hạt nhân và mở rộng các ứng dụng hòa bình của khoa học và công nghệ hạt nhân, cần một khuôn khổ pháp lý mạnh mẽ, độc lập và có năng lực thực thi. Các cơ quan có thẩm quyền phải có đầy đủ chuyên môn, nguồn lực và thẩm quyền cần thiết để thực thi các yêu cầu về an toàn và an ninh một cách nghiêm ngặt và hiệu quả.
Bộ trưởng Vũ Hải Quân, Thứ trưởng Lê Xuân Định cùng các đại biểu tham quan sản phẩm trưng bày tại hội nghị. Ảnh: Doãn Mạnh
Ông Nguyễn Hoàng Linh, Cục trưởng An toàn bức xạ hạt nhân, Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, trong bối cảnh tái khởi động chương trình điện hạt nhân, Việt Nam đã có những kết quả trong việc hoàn thiện hệ thống pháp luật, đổi mới công tác thẩm định, cấp phép theo hướng quản lý dựa trên rủi ro. Đội ngũ trong nước cũng được nâng cao năng lực kỹ thuật và ứng phó sự cố bức xạ, hạt nhân.
Đại diện Cục đề xuất định hướng xây dựng cơ quan quản lý an toàn bức xạ và hạt nhân quốc gia hiện đại, hoàn thiện đồng bộ hệ thống pháp luật, tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật, nâng cao năng lực thẩm định, thanh tra, giám sát.
Đồng thời, ông nhấn mạnh yêu cầu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, chuyển đổi số và hiện đại hóa công tác quản lý nhằm đáp ứng yêu cầu triển khai chương trình điện hạt nhân, góp phần phát triển và ứng dụng năng lượng nguyên tử phục vụ phát triển kinh tế - xã hội bền vững đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050.
Ông cho biết trong thời gian tới, cơ quan này tiếp tục đề xuất hoàn thiện hệ thống pháp luật, đổi mới công tác quản lý, tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động ứng dụng năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình.
Hội nghị Pháp quy hạt nhân toàn quốc năm nay, có sự tham dự của hơn 400 đại biểu đến từ các bộ, ngành, địa phương, viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp, các cơ sở bức xạ, cơ sở hạt nhân cùng các chuyên gia của Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) và các tổ chức quốc tế. Hội nghị được tổ chức trong bối cảnh Đảng, Nhà nước và Chính phủ đã ban hành nhiều chủ trương, quyết sách quan trọng về tái khởi động chương trình điện hạt nhân, đẩy mạnh phát triển và ứng dụng năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình và nâng cao tiềm lực khoa học, công nghệ của đất nước.
Nam Nguyễn
- 'Việt Nam cần trở thành quốc gia thử nghiệm công nghệ'
- 'Năng lượng hạt nhân góp phần giúp Việt Nam đảm bảo an ninh năng lượng'
