Chiêu trò lôi 'ký sinh trùng' ra từ mắt

Đi kèm các video này thường là lời quảng cáo về các liệu trình "thải độc", "thanh lọc cơ thể" hoặc thực phẩm chức năng được giới thiệu có thể khiến ký sinh trùng "bò ra ngoài".

Mất vài triệu đồng "thải độc" mới biết bệnh ở mắt

Hàng loạt video kiểu này xuất hiện dày đặc trên mạng xã hội thời gian gần đây, còn gắn thêm các cảnh báo gây lo lắng như ăn đồ ngọt, uống bia rượu hay ăn trái cây sẽ khiến ký sinh trùng "hoạt động mạnh hơn".

Chị H. (41 tuổi, tỉnh Quảng Trị) cho biết từng chi vài triệu đồng mua liệu trình "thải độc ký sinh trùng" sau khi xem video trên mạng cho rằng tình trạng ngứa khóe mắt, cộm như có dị vật là dấu hiệu ký sinh trùng "trú ngụ lâu năm" trong cơ thể.

Theo chị H., người bán giới thiệu đây là lộ trình "quét ký sinh trùng tận gốc" gồm các loại viên nang và bột được quảng cáo là liệu trình "đào thải hệ thống".

"Người bán khuyên tôi không cần đi khám hay uống thuốc xổ giun vì chỉ xử lý phần ngọn, không giải quyết tận gốc ấu trùng và trứng ký sinh trùng trong cơ thể. Tôi bị ngứa khóe mắt, cộm như có gì trong hốc mắt nên rất lo và tin theo. Giá một lọ viên nang 800.000 đồng, cần hai lọ cho một liệu trình. Mỗi năm cần 2-3 liệu trình. Để hiệu quả nhất phải kết hợp thêm hộp bột dạng trà thải độc giá hơn 2 triệu đồng/hộp 30 gói, uống hằng ngày", chị H. kể.

Tuy nhiên sau thời gian sử dụng tình trạng không cải thiện, chị H. vẫn ngứa và cộm mắt kéo dài nên quyết định đi khám chuyên khoa mắt. Qua thăm khám, bác sĩ xác định chị bị viêm bờ mi kèm khô mắt - tình trạng có thể gây ngứa khóe mắt, cộm xốn, cảm giác như có dị vật trong mắt.

"Sợi trắng" ở mắt thực chất là gì?

Trao đổi với Tuổi Trẻ, bác sĩ Đặng Thị Thu Hương - khoa mắt Bệnh viện C Đà Nẵng - cho biết hình ảnh nhiều người day dụi rồi kéo từ khóe mắt ra sợi trắng giống "con giun" trên mạng xã hội là cách diễn giải sai thực tế.

Theo bác sĩ Hương, các bác sĩ mắt thường gặp những trường hợp ghèn mắt dạng sợi, chất nhầy kết mạc, dịch tiết khô trộn tế bào chết hoặc bụi tích tụ ở khóe mắt. Một số trường hợp khô mắt, viêm kết mạc dị ứng hoặc viêm nhẹ khiến mắt tiết nhiều nhầy hơn, khi kéo ra có thể tạo thành sợi trắng trong, dai, dễ bị hiểu lầm là ký sinh trùng.

"Chúng có hình dạng dài, mềm, màu trắng ngà và có độ dai nên dễ khiến người xem liên tưởng đến con giun. Tuy nhiên ký sinh trùng ở mắt thật sự rất hiếm gặp, thường đi kèm triệu chứng rõ rệt chứ không chỉ đơn thuần có một "sợi trắng" ở khóe mắt", bác sĩ Hương cho biết.

Theo bác sĩ Hương, việc làm theo các clip trên mạng như day dụi mắt, dùng tay, nhíp hoặc tăm bông kéo chất nhầy ở khóe mắt tiềm ẩn nhiều nguy cơ như xuất huyết kết mạc, cộm rát, trầy xước giác mạc hoặc làm nặng thêm tình trạng viêm. Mắt càng bị kích ứng càng tiết nhiều chất nhầy khiến nhiều người lầm tưởng cơ thể đang "đào thải".

Đáng lo ngại, nhiều người còn tự nhỏ nước lá, nước chanh, nhựa cây, thậm chí sữa mẹ vào mắt khi đau nhức. Theo bác sĩ, các chất này có thể gây kích ứng, tạo kết tủa trên bề mặt kết mạc, dễ bị nhầm với "sợi giun", làm tăng nguy cơ tổn thương mắt nghiêm trọng.

Không có chuyện uống thuốc rồi ký sinh trùng "bò lên mắt"

Bác sĩ Lê Văn Thiệu, khoa truyền nhiễm - ký sinh trùng Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới trung ương, khẳng định đây là những thông tin sai lệch, không có cơ sở khoa học. Việc có thể tự day mắt hay "thải độc" để kéo ký sinh trùng ra ngoài là điều vô lý.

"Thực ra khi day mắt như vậy có thể chỉ là dồn ghèn mắt vào một chỗ, đó không phải ký sinh trùng. Bởi ký sinh trùng trong mắt không thể tự nhiên bị "đẩy" ra ngoài chỉ nhờ uống thực phẩm chức năng hay áp dụng các liệu trình thanh lọc cơ thể", bác sĩ Thiệu lý giải.

Ký sinh trùng ở mắt là bệnh lý có thật nhưng rất hiếm gặp. Trong đó loại thường được ghi nhận là giun đũa chó mèo. Ngoài ra còn có một số trường hợp ký sinh trùng "lạc chỗ" đi đến cơ quan mắt.

Các trường hợp nghi ngờ ký sinh trùng ở mắt cần được khám chuyên khoa để chẩn đoán và xử lý y tế, không thể tự xử lý tại nhà. Khi có các triệu chứng ở mắt thì bệnh nhân nên đi khám mắt, soi mắt để loại trừ ký sinh trùng, không nên tự xử lý ở nhà.

"Việc xử lý ký sinh trùng ở mắt không đúng cách có thể gây hậu quả nghiêm trọng như gây tổn thương võng mạc, tổn thương cấu trúc mắt, giảm thị lực, thậm chí dẫn tới mù lòa.

Trên thực tế, nhiều người vì tin vào các mẹo dân gian hoặc thông tin lan truyền trên mạng đã tự chữa bằng nhiều cách phản khoa học như đắp lá, tra nước chanh, uống các loại "thuốc gia truyền", thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc… Tuy nhiên những phương pháp này hoàn toàn không có tác dụng", bác sĩ Thiệu nhấn mạnh và cảnh báo những phương pháp này không những không điều trị được bệnh mà còn có nguy cơ gây kích ứng, tổn thương mắt, làm chậm thời gian tiếp cận điều trị đúng.

Một trong những nội dung được chia sẻ nhiều trên mạng là việc ăn đường, đồ ngọt, trái cây hay uống rượu bia sẽ khiến ký sinh trùng "phát triển mạnh", từ đó phải "thải độc" cơ thể. Tuy nhiên bác sĩ Thiệu cho biết thông tin này đang bị diễn giải sai lệch.

"Trong điều trị một số bệnh giun sán có loại thuốc cần uống khi đói để tăng hiệu quả hấp thu. Vì vậy bác sĩ có thể dặn người bệnh tạm thời hạn chế dùng đồ ngọt trước khi uống thuốc. Việc ăn nhiều chất dinh dưỡng có thể ảnh hưởng đến hấp thu thuốc giun sán thôi, chứ hoàn toàn không liên quan đến việc ký sinh trùng phát triển lên hay giảm đi", bác sĩ Thiệu giải thích.

Bác sĩ cũng cho hay việc phòng ngừa ký sinh trùng không nằm ở việc "kiêng đường" hay uống sản phẩm thải độc mà quan trọng nhất vẫn là giữ vệ sinh ăn uống. Người dân được khuyến cáo ăn chín uống sôi, tuân thủ các quy tắc an toàn vệ sinh thực phẩm, rửa tay trước khi ăn.