Phụ nữ có tiền sử bệnh tuyến giáp, đái tháo đường type 1, thừa cân, béo phì nên kiểm tra chức năng tuyến giáp trước khi mang thai.
Tuyến giáp là tuyến nội tiết ở vùng cổ, sản xuất hormone T3 và T4, tham gia điều hòa chuyển hóa, nhịp tim, thân nhiệt, kinh nguyệt, khả năng sinh sản.
ThS.BS Phạm Thị Hồng, khoa Nội tiết - Đái tháo đường, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, cho biết khi mang thai, nhu cầu hormone tuyến giáp tăng để đáp ứng cho cả mẹ và thai nhi. Trong ba tháng đầu, thai nhi chưa có tuyến giáp nên không tự sản xuất được hormone giáp và phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn hormone từ mẹ để phát triển não bộ và hệ thần kinh. Kiểm tra tuyến giáp trước mang thai giúp phát hiện sớm bất thường, điều chỉnh hormone phù hợp trước khi thụ thai, giảm nguy cơ cho mẹ và thai nhi, hỗ trợ trẻ phát triển toàn diện.
Bác sĩ siêu âm tuyến giáp cho một bệnh nhân. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Bác sĩ Hồng chỉ ra các nhóm phụ nữ dưới đây nên kiểm tra chức năng tuyến giáp khi mang thai.
Từng mắc bệnh tuyến giáp
Phụ nữ từng bị suy giáp, nhiễm độc giáp, viêm tuyến giáp, bướu cổ, nhân tuyến giáp hoặc từng phẫu thuật tuyến giáp, điều trị iod phóng xạ... nên khám chuyên khoa nội tiết trước khi có kế hoạch mang thai. Đây là nhóm cần được theo dõi sát vì nhu cầu hormone tuyến giáp thay đổi rõ trong thai kỳ.
Nếu đang dùng thuốc điều trị suy giáp hoặc nhiễm độc giáp, người bệnh không nên tự ngừng thuốc khi mong muốn có con. Người bệnh nên khám lại chuyên khoa Nội tiết để bác sĩ tư vấn thời điểm mang thai thích hợp, an toàn, điều chỉnh các thuốc trước khi mang thai cũng như trong quá trình mang thai cho phù hợp.
Rối loạn kinh nguyệt
Tuyến giáp liên quan chặt chẽ đến hoạt động của buồng trứng và chu kỳ kinh nguyệt. Khi hormone tuyến giáp quá thấp hoặc quá cao, phụ nữ có thể bị rối loạn phóng noãn, kinh nguyệt không đều, rong kinh, cường kinh hoặc vô kinh, vô sinh, khó thụ thai.
Kiểm tra chức năng tuyến giáp và phát hiện các bất thường liên quan đến tuyến giáp (nếu có), góp phần điều trị sớm, cải thiện rối loạn kinh nguyệt, tối ưu sức khỏe trước khi mang thai tự nhiên hoặc trước khi thực hiện các phương pháp hỗ trợ sinh sản.
Từng sảy thai, thai lưu, sinh non
Phụ nữ từng sảy thai, thai lưu, sinh non, tiền sản giật hoặc thai chậm tăng trưởng nên trao đổi với bác sĩ về việc kiểm tra tuyến giáp trước lần mang thai tiếp theo. Bác sĩ Hồng lưu ý rối loạn tuyến giáp không phải là nguyên nhân duy nhất gây ra các biến cố này, nhưng là yếu tố cần được loại trừ.
Người có yếu tố nguy cơ
Phụ nữ chưa có triệu chứng vẫn nên kiểm tra tuyến giáp trước mang thai nếu có mẹ, chị em gái hoặc người thân trực hệ mắc bệnh tuyến giáp; tiền sử mắc các bệnh tự miễn như đái tháo đường type 1, từng xạ trị vùng cổ hoặc đang dùng thuốc có thể ảnh hưởng đến tuyến giáp.
Phụ nữ trên 35 tuổi, thừa cân béo phì, bị rối loạn mỡ máu, mắc bệnh đái tháo đường, hội chứng buồng trứng đa nang hoặc đang chuẩn bị làm thụ tinh ống nghiệm cũng nên được bác sĩ tư vấn về kiểm tra tuyến giáp.
Phụ nữ chuẩn bị mang thai nếu thường xuyên mệt mỏi, chậm chạp, buồn ngủ, tăng cân khó kiểm soát, táo bón, da khô... có thể là biểu hiện của suy giáp. Các triệu chứng tim đập nhanh, dễ hụt hơi, khó thở khi vận động, run tay có thể gợi ý nhiễm độc giáp. Những trường hợp này nên đi khám để kiểm tra bệnh lý về tuyến giáp.
Bác sĩ Hồng khuyến cáo phụ nữ có kế hoạch mang thai nên khám trước 3-6 tháng, nhất là khi thuộc các nhóm nguy cơ trên. Nếu phát hiện rối loạn tuyến giáp, việc điều trị trước thai kỳ thường chủ động và an toàn hơn so với khi đã mang thai. Phụ nữ đã mắc bệnh tuyến giáp nên thông báo với bác sĩ Nội tiết và Sản khoa ngay khi chuẩn bị có thai hoặc vừa biết có thai để được theo dõi phù hợp.
Vân Anh
Độc giả đặt câu hỏi về bệnh tuyến giáp tại đây để bác sĩ giải đáp
