Tôi đang chạy thận nhân tạo định kỳ. Thời tiết nắng nóng nên tôi muốn ăn dưa hấu để giải khát, có được không? (Văn Nam, Hà Nội)
Trả lời:
Dưa hấu là loại trái cây chứa nhiều nước, có vị ngọt thanh, thường được nhiều người lựa chọn để giải nhiệt khi nắng nóng. Tuy nhiên, người bệnh thận mạn hoặc đang chạy thận nhân tạo cần cân nhắc khi lựa chọn trái cây.
Ở người khỏe mạnh, thận có vai trò lọc máu, đào thải chất thải và duy trì cân bằng nước - điện giải, trong đó có kali. Khi chức năng thận suy giảm, khả năng này giảm theo. Nếu nạp quá nhiều, các chất này có thể tích tụ trong cơ thể, làm tăng nguy cơ phù, quá tải dịch hoặc rối loạn điện giải, đặc biệt là tăng kali máu - tình trạng có thể ảnh hưởng đến hoạt động của tim.
Bác sĩ Linh tư vấn chế độ ăn uống cho người bệnh. Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Dưa hấu không thuộc nhóm trái cây có hàm lượng kali quá cao và không phải thực phẩm bị chống chỉ định ở người bệnh thận. Vì vậy, người suy thận hoặc đang lọc máu như anh vẫn có thể ăn dưa hấu, song cần kiểm soát khẩu phần.
Dưa hấu chứa lượng nước lớn, ăn quá nhiều một lần có thể làm tăng lượng dịch đưa vào cơ thể. Người suy thận giai đoạn muộn hoặc đang chạy thận nhân tạo phải kiểm soát chặt chẽ lượng nước hằng ngày nếu ăn quá nhiều dưa hấu có thể góp phần gây tăng cân giữa các kỳ lọc máu, phù hoặc khó thở do quá tải dịch.
Dù hàm lượng kali trong dưa hấu ở mức thấp đến trung bình, việc ăn lượng lớn hoặc kết hợp với nhiều thực phẩm giàu kali khác trong cùng một ngày như chuối, cam, bơ, nước ép trái cây đậm đặc... vẫn có thể làm tăng nguy cơ rối loạn kali máu ở một số người bệnh.
Anh đang chạy thận có thể ăn dưa hấu với lượng vừa phải, chia thành các khẩu phần nhỏ thay vì ăn nhiều trong một lần. Đồng thời, cần tính lượng nước từ dưa hấu vào tổng lượng dịch được phép sử dụng trong ngày theo hướng dẫn của bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng.
Mỗi người bệnh có mức độ suy thận, chế độ lọc máu và tình trạng kali máu khác nhau nên nhu cầu dinh dưỡng không giống nhau. Anh không nên tự ý kiêng hoàn toàn hoặc ăn theo cảm tính mà cần tuân thủ chế độ dinh dưỡng được cá thể hóa cho từng giai đoạn bệnh. Người bệnh nên theo dõi định kỳ chức năng thận, kiểm tra điện giải và trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để được xây dựng chế độ ăn an toàn, nâng cao hiệu quả điều trị.
BS Nguyễn Thị Kiều Linh
Khoa Nội thận - Lọc máu
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh thận - tiết niệu tại đây để bác sĩ giải đáp
