Bên cạnh áp lực chuyên môn, các đội dự World Cup 2026 còn phải đối mặt thời tiết khắc nghiệt, những chuyến bay kéo dài hàng nghìn km và lịch sinh hoạt đảo lộn.
World Cup 2026 khởi tranh ngày 11/6 với quy mô lớn nhất lịch sử. Lần đầu tiên, 48 đội tuyển tranh tài qua 104 trận đấu tại ba quốc gia gồm Mỹ, Canada và Mexico. Tuy nhiên, thử thách của họ không chỉ đến từ các đối thủ trên sân.
Khác với World Cup 2022 tại Qatar, nơi mọi sân vận động đều nằm trong phạm vi di chuyển ngắn, giải đấu năm nay trải rộng trên 16 thành phố, cách nhau tới 4.500 km. Các đội còn phải thích nghi với 4 múi giờ khác nhau, 13 khung giờ thi đấu và lịch trình dày đặc hơn thường lệ.
Điều đó khiến nắng nóng, việc di chuyển liên tục và chất lượng giấc ngủ trở thành những yếu tố có thể ảnh hưởng trực tiếp đến thành tích của các đội tuyển.
Lionel Messi ngồi nghỉ trong buổi tập của tuyển Argentina chuẩn bị cho World Cup 2026 tại Kansas City, bang Kansas, Mỹ ngày 3/6/2026. Ảnh: AP
Nỗi lo từ nhiệt độ khắc nghiệt
Như World Cup 2022, thời tiết nóng bức là một trong những vấn đề được quan tâm hàng đầu trước giải đấu tại Bắc Mỹ hè này.
Báo cáo "Pitches in Peril" công bố tháng 9/2025 cho thấy 10 trong số 16 địa điểm tổ chức có nguy cơ rất cao về căng thẳng nhiệt. Mối lo này càng gia tăng khi tháng trước, 20 chuyên gia quốc tế trong lĩnh vực y tế, khí hậu và khoa học thể thao gửi thư ngỏ tới FIFA, cho rằng chính sách ứng phó với nắng nóng hiện tại chưa đủ chặt chẽ để bảo vệ cầu thủ.
Theo quy định của FIFA, các trận đấu chỉ được cân nhắc hoãn hoặc hủy khi chỉ số WBGT - thước đo tổng hợp ảnh hưởng của nhiệt độ, độ ẩm, gió và ánh nắng lên cơ thể - đạt 32 độ C.
Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng môi trường thi đấu đã trở nên rủi ro khi chỉ số này vượt 26 độ C. Theo ước tính của mạng lưới nghiên cứu khí hậu World Weather Attribution (WWA), khoảng 25% số trận đấu tại World Cup 2026, bao gồm cả trận chung kết trên sân MetLife, có thể diễn ra trong điều kiện vượt ngưỡng này.
FIFA khẳng định đã tính đến yếu tố khí hậu trong quá trình xây dựng lịch thi đấu và hạn chế tối đa các trận đấu ngoài trời vào thời điểm nóng nhất trong ngày. Tất cả 104 trận cũng sẽ có quãng nghỉ bắt buộc để cầu thủ bổ sung nước.
Các cầu thủ Na Uy cởi trần trong buổi tập trước thềm World Cup 2026. Ảnh: X / sportcampafrica
Dù vậy, Dominic Rae - chuyên gia vật lý trị liệu đang làm việc tại UAE, nơi nhiệt độ mùa hè thường vượt 40 độ C - cho rằng việc uống nước giữa trận chỉ là một phần nhỏ trong công tác chuẩn bị. "Nếu coi thời gian nghỉ uống nước là chiến lược chống mất nước chính thì bạn đã sai từ đầu. Việc bù nước phải được chuẩn bị từ nhiều ngày trước trận đấu", ông nói.
Theo Rae, nhiệt độ cao không chỉ ảnh hưởng đến thể lực mà còn làm giảm khả năng ra quyết định, sự tỉnh táo và hiệu suất vận động của cầu thủ.
Áp lực từ những chuyến đi dài
Để giảm tải áp lực di chuyển, FIFA chia các đội thành các cụm khu vực trong phần lớn vòng bảng và giai đoạn đầu vòng loại trực tiếp. Tuy nhiên, khoảng cách giữa các địa điểm tổ chức vẫn rất lớn.
Trong số các ứng viên vô địch, tuyển Pháp có lịch trình tương đối thuận lợi khi chỉ phải di chuyển khoảng 540 km giữa New Jersey, Philadelphia và Boston ở vòng bảng.
Ngược lại, tuyển Anh phải di chuyển hơn 2.700 km giữa Arlington, Massachusetts và New Jersey. Tây Ban Nha cũng phải vượt gần 2.400 km giữa Atlanta và Zapopan của Mexico.
Tiền đạo Harry Kane đứng cạnh hệ thống phun nước trong buổi tập của tuyển Anh tại Palm Beach Gardens, bang Florida, ngày 2/6/2026. Ảnh: AP
Đây là điều không nhiều cầu thủ châu Âu quen thuộc. Trong số 52 cầu thủ được HLV Thomas Tuchel của Anh và Luis de la Fuente của Tây Ban Nha triệu tập, chỉ có tiền đạo Ivan Toney hiện thi đấu ngoài châu Âu.
Brazil và Argentina phần nào quen với các chuyến bay đường dài do đặc thù địa lý Nam Mỹ. Dù vậy, Brazil vẫn phải di chuyển gần 1.800 km trong vòng bảng, còn Argentina khoảng 740 km.
Theo Rae, vấn đề không nằm ở bản thân việc di chuyển mà ở khả năng hồi phục sau đó. "Điều quan trọng là cách các đội điều chỉnh lịch tập luyện, ăn uống, phục hồi và giấc ngủ sau mỗi chuyến đi", ông cho biết.
Chuyên gia này cũng lưu ý môi trường trên máy bay có thể làm tăng nguy cơ mất nước, trong khi những cầu thủ đang gặp vấn đề về chấn thương dễ bị sưng đau hơn sau các chuyến bay kéo dài.
Giấc ngủ - yếu tố dễ bị bỏ quên
World Cup 2026 diễn ra trên bốn múi giờ khác nhau với 13 khung giờ thi đấu. Nhiều trận đấu sẽ bắt đầu từ 19h đến nửa đêm theo giờ miền Đông nước Mỹ, tương đương 1h đến 6h sáng tại Trung Âu. Điều đó đồng nghĩa nhiều cầu thủ châu Âu phải thi đấu vào thời điểm cơ thể vốn quen nghỉ ngơi.
Tuyển Tây Ban Nha là một ví dụ. Đội tuyển này sẽ di chuyển từ Atlanta tới Zapopan trước khi gặp Uruguay vào lúc 20h ngày 26/6 theo giờ địa phương, tương đương 2h sáng tại Tây Ban Nha.
HLV Luis de la Fuente chỉ đạo buổi tập của tuyển Tây Ban Nha tại Trung tâm huấn luyện Las Rozas, ngoại ô Madrid, Tây Ban Nha ngày 31/5/2026. Ảnh: Reuters
Để hạn chế tác động từ việc thay đổi múi giờ và điều kiện sinh hoạt, tuyển Anh được cho là mang theo các bộ hỗ trợ giấc ngủ cá nhân hóa, bao gồm đệm bổ sung phù hợp với thể trạng từng cầu thủ và gối làm mát để đối phó với thời tiết nóng ẩm.
Theo Rae, đây không phải sự cầu kỳ quá mức. "Giấc ngủ là công cụ phục hồi quan trọng nhất. Cùng với dinh dưỡng và bù nước, nó phải là ưu tiên hàng đầu", ông nói.
Chuyên gia này cho rằng các đội tuyển cần duy trì tối đa những thói quen quen thuộc của cầu thủ trong suốt mùa giải. "Nếu một cầu thủ thường ăn tối lúc 19h thì không nên đột ngột chuyển sang 21h, rồi họp đội lúc 22h. Nếu họ quen dùng một loại gối nhất định, hãy mang theo chiếc gối đó", Rae cho biết.
Cuộc đua của những chi tiết nhỏ
Không đội tuyển nào vô địch World Cup chỉ nhờ chiến lược ngủ nghỉ hay bù nước tốt hơn đối thủ. Tài năng, chiến thuật và khả năng thực hiện trên sân vẫn là yếu tố quan trọng nhất.
Tuy nhiên, trong bối cảnh khoảng cách giữa các ứng viên vô địch ngày càng thu hẹp, những chi tiết tưởng chừng nhỏ nhặt có thể tạo nên khác biệt.
Nhiều cầu thủ bước vào World Cup 2026 sau hai mùa hè liên tiếp phải tham dự các giải đấu lớn như Euro, Copa America và FIFA Club World Cup, khiến quỹ thời gian nghỉ ngơi bị thu hẹp đáng kể.
"Nếu có hai đội tuyển ngang tài ngang sức như Tây Ban Nha và Pháp, đội nào quản lý tốt hơn các yếu tố then chốt này sẽ có lợi thế lớn hơn", Rae nhận định.
Hồng Duy tổng hợp
