Con tôi 17 tuổi, nếu phẫu thuật khâu sụn chêm có sợ ảnh hưởng chiều cao không? (Hải, Hà Nội)
Trả lời:
Sụn chêm là cấu trúc dạng hình lưỡi liềm nằm giữa xương đùi và xương chày ở khớp gối, có vai trò hấp thụ lực, phân tán áp lực, giảm ma sát và góp phần giữ vững khớp. Trẻ vị thành niên có thể bị rách sụn chêm khi chơi thể thao, nhất là bóng rổ, bóng đá, trong tình huống chạy đổi hướng hoặc dừng đột ngột khiến khớp gối vặn xoắn. Tai nạn giao thông hoặc sinh hoạt cũng có thể gây rách sụn chêm. Bệnh gây sưng khớp, đau nhức sâu bên trong khớp gối, đau tăng khi vận động, cứng khớp hoặc kẹt khớp ổ khóa - tình trạng gối bị khóa lại, không thể gập hoặc duỗi thẳng hoàn toàn.
Ở trẻ em và thanh thiếu niên, sụn chêm có khả năng tự phục hồi tốt hơn người trưởng thành nhờ nguồn máu nuôi dồi dào hơn ở một số vùng. Với người bị rách sụn chêm mức độ nhẹ, bác sĩ ưu tiên điều trị bảo tồn bằng nghỉ ngơi, chườm lạnh, băng ép, kê cao chân để giảm sưng nề. Một số loại thuốc giúp giảm triệu chứng đau, viêm, tập vật lý trị liệu giúp tăng cường sức mạnh cơ, cải thiện biên độ vận động khớp, giảm áp lực trực tiếp lên sụn chêm để chờ cơ thể tự hồi phục.
Trường hợp sụn chêm rách lớn, người bệnh đau kéo dài, tái diễn sưng hoặc kẹt khớp, điều trị bảo tồn không đáp ứng, bác sĩ chỉ định phẫu thuật khâu sụn chêm hoặc cắt bỏ một phần sụn chêm tùy mức độ tổn thương. Phẫu thuật sụn chêm không khiến trẻ vị thành niên thấp đi hay ảnh hưởng đến quá trình tăng trưởng chiều cao của trẻ do sụn chêm nằm trong khớp gối, không phải sụn tăng trưởng ở vùng đầu xương đùi và xương chày - là sụn tham gia vào quá trình làm dài xương, giúp trẻ cao lên.
Ngược lại, không phẫu thuật sụn chêm có thể gián tiếp ảnh hưởng đến chiều cao và sự phát triển bình thường của trẻ do tổn thương kéo dài gây hạn chế vận động. Kẹt khớp, cứng khớp, viêm tái diễn và đau mạn tính khiến trẻ vị thành niên không đạt mức độ vận động khuyến cáo, không kích thích sụn tăng trưởng nên không phát triển chiều cao hết tiềm năng.
Êkíp phẫu thuật khâu sụn chêm cho người bệnh. Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Khi nghi ngờ con bị rách sụn chêm, bạn nên đưa con tới bệnh viện đa chuyên khoa, có đơn vị chẩn đoán hình ảnh, chấn thương chỉnh hình, vật lý trị liệu và phục hồi chức năng, dinh dưỡng để được chẩn đoán chính xác, điều trị toàn diện và hiệu quả.
Phẫu thuật khâu sụn chêm có thể được thực hiện bằng phương pháp nội soi, ít xâm lấn, bảo tồn tối đa mô lành. Hậu phẫu, người bệnh giảm đau rõ rệt, hồi phục nhanh. Bác sĩ dinh dưỡng tính toán chế độ ăn phù hợp, tránh gây tăng cân, giảm áp lực lên sụn chêm trong quá trình lành thương. Chuyên gia vật lý trị liệu và phục hồi chức năng đưa ra phác đồ tập luyện, kết hợp với các loại máy laser, xung kích, điện xung trị liệu kích thích sụn chêm nhanh liền, giúp người bệnh sớm khôi phục vận động, sinh hoạt bình thường.
Người bệnh cần tuân thủ chương trình phục hồi chức năng theo từng giai đoạn, tái khám đúng lịch hẹn. Sau 3-6 tháng, bác sĩ cùng chuyên gia vật lý trị liệu đánh giá mức độ lành của sụn chêm, so sánh sức mạnh cơ bằng máy đo chuyên dụng, kết quả tốt có thể cho phép người bệnh quay trở lại chơi thể thao.
TS.BS Chế Đình Nghĩa
Phó trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh cơ xương khớp tại đây để bác sĩ giải đáp
