Bảo hiểm xã hội TP HCM đề xuất tài xế công nghệ, người bán hàng online trên các sàn thương mại điện tử vào diện tham gia BHXH bắt buộc khi sửa luật.
Nội dung được Bảo hiểm xã hội TP HCM gửi UBND thành phố khi góp ý sửa đổi, bổ sung một số quy định của Luật Bảo hiểm xã hội, Luật Bảo hiểm y tế và các chính sách liên quan, ngày 2/6.
Tài xế xe ôm công nghệ ở TP HCM, tháng 4/2026. Ảnh: Quỳnh Trần
Theo đề xuất, Điều 2 Luật BHXH cần bổ sung tài xế công nghệ và người bán hàng online vào nhóm tham gia BHXH bắt buộc. Đây là những lao động có việc làm, thu nhập ổn định, thường xuyên nhưng chưa được bảo đảm đầy đủ quyền lợi an sinh xã hội.
Về phương thức thực hiện, BHXH TP HCM kiến nghị xây dựng cơ chế đóng hằng tháng thông qua các doanh nghiệp vận hành ứng dụng công nghệ, đơn vị quản lý sàn thương mại điện tử, nền tảng thanh toán và các tổ chức hoạt động trong lĩnh vực kinh tế số theo quy định của Chính phủ.
Nghiên cứu của Trung tâm Tư vấn ứng dụng Kinh tế (Viện Nghiên cứu Phát triển TP HCM) giữa năm ngoái cho thấy thành phố có khoảng 400.000 tài xế xe ôm công nghệ hoạt động trên các nền tảng.
Với nhóm bán hàng online, thống kê của cơ quan Thuế năm 2024 cho thấy riêng khu vực TP HCM cũ có hơn 90.200 người kinh doanh trực tuyến, trong đó cá nhân và hộ kinh doanh chiếm gần 65.000 người.
Việc đưa tài xế công nghệ vào diện tham gia BHXH bắt buộc từng được nhiều chuyên gia đề xuất khi góp ý sửa đổi Bộ luật Lao động 2019 và Luật Bảo hiểm xã hội 2024.
Theo Bộ luật Lao động, người lao động là người làm việc theo thỏa thuận, được trả lương và chịu sự quản lý, điều hành, giám sát của người sử dụng lao động. Tài xế công nghệ và shipper được cho là đáp ứng các tiêu chí này.
Ngoài lao động trên nền tảng số, BHXH TP HCM cũng kiến nghị mở rộng diện tham gia đối với người làm việc theo hợp đồng dưới một tháng; tăng chế tài với doanh nghiệp tại các công trình xây dựng không đóng BHXH cho người lao động...
Theo cơ quan này, các đề xuất phát từ thực tiễn tại địa phương có quy mô dân số, lao động và doanh nghiệp lớn nhất cả nước. Ở đây các hình thức lao động linh hoạt phát triển nhanh nhưng chưa được bao phủ đầy đủ bởi chính sách BHXH bắt buộc.
Lê Tuyết
